Κορωνοϊός: «Μαύρος κύκνος» για τις αγορές;

Ανησυχία για την κινεζική οικονομία και την παγκόσμια ανάπτυξη - Πετρέλαιο και μέταλλα οι μεγάλοι χαμένοι από μια έξαρση του ιού



11 Φεβρουαρίου 2020 · Ώρα δημοσίευσης: 5:13 μμ · Τελευταία τροποποίηση: 5:16 μμ


Συμβαίνει όταν δεν το περιμένεις και προκαλεί τεράστια ζημία. Αναφερόμαστε στον όρο «μαύρος κύκνος», που χρησιμοποιείται σήμερα στον κόσμο των αγορών προκειμένου να δηλώσει απρόσμενα, απρόβλεπτα και πρωτόγνωρα γεγονότα με τεράστιο αντίκτυπο. Και το ερώτημα είναι αν ο κορωνοϊός μπορεί να εξελιχθεί σε «μαύρο κύκνο» για τις αγορές.

Της Αμαλίας Κάτζου
[email protected]

Αναλυτές και οικονομολόγοι υποστηρίζουν ότι ο θανατηφόρος ιός ενδέχεται να επιφέρει σοβαρό πλήγμα στην ήδη εύθραυστη παγκόσμια οικονομία. Τα χρηματιστήρια μπορεί να ανέκαμψαν τις προηγούμενες μέρες, ωστόσο το κλίμα παραμένει ευμετάβλητο και η επιφυλακτικότητα έχει επιστρέψει.

Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Allianz, Mohamed el Erian, συμβουλεύει τους επενδυτές να μην αγοράζουν στην πτώση, όπως έκαναν πριν από το ξέσπασμα του κορωνοϊού. Όπως δήλωσε, η έξαρση του ιού αναμένεται να επιβαρύνει την κινεζική οικονομία και να πλήξει την παγκόσμια ανάπτυξη.

«Για μεγάλο χρονικό διάστημα πίστευα ότι το κλίμα στην αγορά ήταν τόσο ισχυρό που θα μπορούσαμε να ξεπεράσουμε αρκετή οικονομική αβεβαιότητα», δήλωσε ο El Erian και συμπλήρωσε:

«Αλλά ο κορωνοϊός είναι διαφορετικός: είναι μεγάλος και αναμένεται να παραλύσει την Κίνα και να τραυματίσει την παγκόσμια οικονομία». Παράλληλα, επεσήμανε ότι o κορωνοϊός δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί από την πολιτική των κεντρικών τραπεζών.

«Θα πρέπει να προσέξουμε περισσότερο. Και θα πρέπει να προσπαθήσουμε να αντισταθούμε στην τάση για αγορά στην πτώση», τόνισε ο ίδιος.

Αλλά και η Société Générale εμφανίζεται απαισιόδοξη για την επίπτωση που θα έχουν ο κορωνοϊός και η ταχεία επέκτασή του, εκτιμώντας ότι θα υπάρξει διόρθωση της τάξης του 10% στις αγορές.

Στο ίδιο μήκος και η Morgan Stanley, η οποία είχε προειδοποιήσει για διόρθωση που μπορεί να φτάσει ακόμη και στο 5%.

Ο καθηγητής Οικονομικών στο Εθνικό Πανεπιστήμιο της Αυστραλίας στην Καμπέρα προειδοποίησε ότι το παγκόσμιο κόστος του κορωνοϊού μπορεί να είναι τρεις ή τέσσερις φορές μεγαλύτερο από εκείνο της επιδημίας του SARS το 2003, που στέρησε από την παγκόσμια οικονομία 40 δισ. δολάρια.

Ανησυχούν οι διεθνείς οίκοι

Η Moody’s σε ανάλυσή της ανέφερε ότι η επιδημία του κορωνοϊού μπορεί να αποδειχτεί χειρότερος «μαύρος κύκνος» από την παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση του 2008-2009.

Κανείς δεν είχε προβλέψει -αναφέρει ο οίκος- την έλευση δυνητικά καταστροφικής πανδημίας στις αρχές του 2020. Και σε αντίθεση με την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση, οι υπεύθυνοι για τη χάραξη πολιτικής σε θέματα δημόσιας υγείας και οικονομικής πολιτικής ενδέχεται να έχουν περιορισμένα περιθώρια αντίδρασης όσον αφορά στην ικανότητά τους να θεραπεύουν ή να αντισταθμίζουν μια πανδημία τύπου 1918 (ισπανική γρίπη).

Ήδη καταγράφεται σημαντική πτώση στις τιμές βιομηχανικών μετάλλων, με τον δείκτη στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2018. Αν συμβεί το αδιανόητο και υπάρξει πανδημία, η πτώση στις τιμές των εμπορευμάτων μπορεί να είναι σημαντική.

Χρησιμοποιώντας τους μέσους όρους και συγκρίνοντάς τους με τα χαμηλά των ετών 2015-2016, η Moody’s θεωρεί ότι μπορεί οι τιμές μετάλλων να βουτήξουν κατά 26% και η τιμή του αργού κατά 43%.

Από την πλευρά της, η Fitch υποστήριξε ότι η εξάπλωση του κορωνοϊού θα μπορούσε να περιορίσει την αύξηση της ζήτησης πετρελαίου, οδηγώντας σε ένα εκτεταμένο πλεόνασμα παραγωγής, ιδίως από τη Βραζιλία, τη Νορβηγία και τις ΗΠΑ.

Σύμφωνα με τον οίκο, το μέγεθος του πλεονάσματος θα εξαρτηθεί από τη διάρκεια της επιδημίας κι από την ικανότητα των χωρών του ΟΠΕΚ να προσαρμόσουν την παραγωγή εάν κριθεί απαραίτητο. Σε αυτό το πλαίσιο, ο οίκος αναμένει ότι οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν ιδιαίτερα ευμετάβλητες το 2020, με τις γεωπολιτικές εντάσεις και το οικονομικό συναίσθημα να είναι άλλοι δύο βασικοί παράγοντες.

Πλήγμα στην ανάπτυξη της Κίνας

Η Nomura International αναμένει ότι το πλήγμα για την ανάπτυξη της Κίνας θα μπορούσε να ξεπεράσει αυτό που παρατηρήθηκε κατά τη διάρκεια της επιδημίας του SARS.

Η αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά το α΄ τρίμηνο θα μπορούσε να μειωθεί σημαντικά από τον ρυθμό του 6% στο δ΄ τρίμηνο, ίσως ακόμη περισσότερο από την επιβράδυνση κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες που παρατηρήθηκε το β΄ τρίμηνο του 2003 από το α΄, εκτίμησαν οικονομολόγοι της Nomura με επικεφαλής τον Lu Ting σε μια αναφορά τους προς τους πελάτες.

Την εκτίμηση ότι η Κίνα θα μπορούσε εύκολα να εισέλθει σε τεχνική ύφεση, καθώς η έξαρση του κορωνοϊού επιβαρύνει την ανάπτυξη, εκφράζει μια οικονομολόγος.

Ειδικότερα, η Diana Choyleva, επικεφαλής οικονομολόγος στην Enodo Economics, επεσήμανε -μιλώντας στο CNBC– ότι ο ιός έχει έρθει σε μια πολύ άσχημη στιγμή για την Κίνα.

«Όχι μόνο η ανάπτυξη είχε επιβραδυνθεί σημαντικά το β΄ εξάμηνο του προηγούμενου έτους, αλλά φέτος θα ήταν η κρίσιμη στιγμή για να λύσει το πρόβλημα του χρέους», διευκρίνισε η ίδια. Η Choyleva επεσήμανε ότι, με βάση τις εκτιμήσεις της Enodo, οι πιστωτικές απώλειες λόγω του κορωνοϊού αναμένεται να ανέλθουν στο 20% του ΑΕΠ της χώρας. Σύμφωνα με την ίδια, το κλείσιμο της κινεζικής επαρχίας όπου αναφέρθηκε για πρώτη φορά ο ιός ήταν πρωτόγνωρο και σοβαρό.

Την εκτίμηση ότι η κινεζική οικονομία θα μπορούσε να παρουσιάσει ανάπτυξη μικρότερη του 2% σε ετήσια βάση εξέφρασε αναλυτής της Pantheon Macroeconomics.

Η ραγδαία εξάπλωση του κορωνοϊού έχει εντείνει τις ανησυχίες σχετικά με τις συνέπειες στην κινεζική οικονομία, με τις επιχειρήσεις να έχουν αρχίσει ήδη να αντιμετωπίζουν τη μείωση της ζήτησης και το κλείσιμο μεγάλων περιοχών της χώρας που είναι κομβικές για την οικονομία.

Μιλώντας στο CNBC, η Freya Beamish από την Pantheon Macroeconomics υποστήριξε ότι η Κίνα θα μπορούσε να παρουσιάσει τετραμηνιαία συρρίκνωση του ΑΕΠ για το α΄ τρίμηνο του 2020.

Υπό δοκιμασία το παγκόσμιο ΑΕΠ

Οι αναλυτές της Goldman Sachs εκφράζουν την άποψη ότι η εξάπλωση του κορωνοϊού θα επιβαρύνει την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη του 2020.

Ειδικότερα, η αμερικανική επενδυτική τράπεζα εκτιμά -σύμφωνα με το βασικό σενάριο- ότι ο ιός θα ζημιώσει την παγκόσμια ανάπτυξη κατά 0,1 με 0,2 ποσοστιαία μονάδα το 2020, στοιχείο που υποδηλώνει ότι ο ρυθμός των λοιμώξεων επιβραδύνεται σημαντικά τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο χάρη στην επιθετική αντίδραση των κινεζικών Αρχών.

Η Goldman δήλωσε ότι τώρα αναμένει η παγκόσμια οικονομία να αναπτυχθεί φέτος κατά περίπου 3,25%, σημειώνοντας μια μικρή απόκλιση από τον ρυθμό 3,1% που καταγράφηκε το 2019.

«Ο βραχυπρόθεσμος αντίκτυπος είναι αρκετά μεγάλος», δήλωσε ο επικεφαλής οικονομολόγος της Goldman, Jan Hatzius.

«Αυτό που συμβαίνει το 2020 στο σύνολό του εξαρτάται πραγματικά από το πόσο γρήγορα ο ιός θα τεθεί υπό έλεγχο», επισημαίνει ο Hatzius σε σχετική ανάλυση. Στο δυσμενές σενάριο, στο οποίο η εξάπλωση του ιού δεν θα έχει φτάσει στο ανώτατο σημείο έως το β΄ τρίμηνο, η Goldman πιστεύει ότι η παγκόσμια ανάπτυξη θα επηρεαστεί κατά 0,3 ποσοστιαία μονάδα.

«Σε αυτή την περίπτωση, πιθανότατα θα πρέπει να περιμένουμε έως το 2021 πριν δούμε μια επιτάχυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης», αναφέρει ο επικεφαλής οικονομολόγος της αμερικανικής επενδυτικής τράπεζας.

Η παγκόσμια ανάπτυξη δεν είχε ανάγκη αυτό τον επιβαρυντικό παράγοντα. «Οσο μεγαλύτερη είναι η αναταραχή στην Κίνα τόσο πιθανότερο είναι να εξαπλωθεί στο εξωτερικό», προειδοποιεί ο N. Siring, επικεφαλής οικονομολόγος του Capital Economics, μετά την απόφαση πολλών εταιρειών, όπως η Toyota, να παρατείνουν τις διακοπές του νέου κινεζικού έτους.

«Μια επιβράδυνση της εσωτερικής ζήτησης στην Κίνα θα είχε ξεκάθαρα επίπτωση στην παγκόσμια οικονομία, τη στιγμή που προσπαθεί να ανακάμψει από τις συνέπειες του εμπορικού πολέμου που βάρυναν τον περασμένο χρόνο και το 2018», τονίζει σε σημείωμά της η ολλανδική τράπεζα ING και υπενθυμίζει ότι η Κίνα είναι ο άξονας της παγκόσμιας αγοράς πρώτων υλών:

«Όσο περισσότερο παραμείνουν κλειστά τα εργοστάσια, όσο περισσότερο διατηρηθούν οι περιορισμοί στις μετακινήσεις και ο κατασκευαστικός τομέας παραμείνει αδρανής τόσο μεγαλύτερες προβλέπονται οι συνέπειες στη ζήτηση πρώτων υλών».

«Μπορούμε να εκτιμήσουμε ότι η Κίνα πιθανόν να χάσει το 1% του ΑΕΠ της επί του συνόλου του έτους κι αυτό θα αφαιρούσε αυτομάτως 0,4% από το παγκόσμιο ΑΕΠ», δήλωσε η M. Markusen, επικεφαλής οικονομολόγος της Société Générale, χαρακτηρίζοντας την πιθανότητα αυτή «σχετικά θετική».

Η επιβράδυνση της Κίνας, η ανάπτυξη της οποίας επρόκειτο, κατά τις προβλέψεις, να πέσει κάτω από το συμβολικό όριο το 6% πριν από την εμφάνιση του ιού, «είναι πιθανό να επιβαρύνει πρώτα τις χώρες που έχουν τις στενότερες σχέσεις με την Κίνα, όπως η Ταϊβάν, η Νότια Κορέα, η Ολλανδία, η Ουγγαρία και η Ινδονησία», επεσήμανε η ασφαλιστική Allianz.

Σύμφωνα με τον F. Smith της IHS Markit, «ο κορωνοϊός μπορεί να πλήξει τις εξαγωγές της γερμανικής βιομηχανίας τους ερχόμενους μήνες».

Κατά τον Siring, πάλι, η μετάδοση μπορεί να φτάσει «στις χώρες παραγωγούς πρώτων υλών, όπως η Χιλή και η Αυστραλία, οι οποίες επλήγησαν το περασμένο έτος από την επιβράδυνση της κινεζικής ζήτησης και οι οποίες είναι πιθανό να υποστούν νέα επιδείνωση των εξαγωγών τους».

Δημοσιεύτηκε στο φύλλο 140 της «Νέας Σελίδας» την Κυριακή 9 Φεβρουαρίου 2020.

Διαβάστε επίσης στη «Νέα Σελίδα»:

Προειδοποίηση από ΠΟΥ: Η επιδημία κορωνοϊού αποτελεί «πολύ σοβαρή απειλή» για όλο τον κόσμο

Κορωνοϊός στην Κίνα: 108 νέοι θάνατοι σε ένα 24ωρο – Συνολικά 1.016 οι νεκροί