Ζαββός στη «Νέα Σελίδα»: Μείωση των κόκκινων δανείων κατά 30 δισ. ευρώ το 2020

Κάνει λόγο για χρονιά-ορόσημο με το σχέδιο «Ηρακλής» που θα ωφελήσει και τους πολίτες, ενώ προαναγγέλλει σειρά ρυθμίσεων για επενδύσεις, βιώσιμη ανάπτυξη και κεφαλαιαγορά



5 Ιανουαρίου 2020 · Ώρα δημοσίευσης: 11:56 μμ · Τελευταία τροποποίηση: 11:58 μμ


  • Πρώτη δημοσίευση: 4 Ιανουαρίου 2020, 11:54 μμ
  • Τελευταία δημοσίευση: 5 Ιανουαρίου 2020, 11:56 μμ

«Το 2020 θα αποτελέσει μια χρονιά-ορόσημο για τον τραπεζικό κλάδο. Με το σχέδιο «Ηρακλής», το οποίο σχεδίασε, διαπραγματεύτηκε και ψήφισε τον προηγούμενο μήνα η κυβέρνηση, οι τράπεζες θα μειώσουν τα κόκκινα δάνειά τους κατά 30 δισ. ευρώ ή κατά 40% του συνολικού όγκου των μη εξυπηρετούμενων δανείων», τονίζει σε συνέντευξή του στη «Νέα Σελίδα» ο υφυπουργός Οικονομικών, αρμόδιος για το χρηματοπιστωτικό σύστημα, Γιώργος Ζαββός.

Συνέντευξη στον ΧΡΟΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟ

[email protected]

Και συμπληρώνει: «Η μαζική συμμετοχή και των τεσσάρων συστημικών τραπεζών και η ψήφος εμπιστοσύνης των επενδυτών τον καθιστούν μια σημαντική επιτυχία στους πρώτους έξι μήνες του κυβερνητικού κύκλου».

Παράλληλα, αναφορικά με την εταιρική διακυβέρνηση και τις αλλαγές που προωθούνται υπογραμμίζει: «Με το νέο πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης προωθούνται η υιοθέτηση καλών πρακτικών εταιρικής διακυβέρνησης, η διαφάνεια και η ακεραιότητα, που θα λειτουργήσουν ως κίνητρα για την προσέλκυση αξιόπιστων επενδυτών ώστε οι Ελληνες πολίτες να επωφεληθούν από την οικονομική ανάπτυξη».

Τέλος, αναφέρεται στις κυβερνητικές αποφάσεις που αποσκοπούν στην πλήρη μεταρρύθμιση της κεφαλαιαγοράς και του Χρηματιστηρίου, ενώ περιγράφει τις προτεραιότητες και τις ενέργειες που σχεδιάζονται στον τομέα του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Θεωρείτε ότι το σχέδιο «Ηρακλής» είναι αρκετό για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα των κόκκινων δανείων των τραπεζών ή θα χρειαστούν και άλλες παρεμβάσεις;

Το 2020 θα αποτελέσει μια χρονιά-ορόσημο για τον τραπεζικό κλάδο. Με το σχέδιο «Ηρακλής», το οποίο σχεδίασε, διαπραγματεύτηκε και ψήφισε τον προηγούμενο μήνα η κυβέρνηση, οι τράπεζες θα μειώσουν τα κόκκινα δάνειά τους κατά 30 δισ. ευρώ ή κατά 40% του συνολικού όγκου των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Ο «Ηρακλής» είναι ένα σημαντικό πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση των κόκκινων δανείων, κάτι που έχουν αναγνωρίσει τόσο κορυφαίοι Ευρωπαίοι πολιτικοί και αξιωματούχοι όσο και η διεθνής επενδυτική κοινότητα. Πιο συγκεκριμένα, σε πρόσφατες μελέτες τους διεθνείς επενδυτικές τράπεζες έχουν τονίσει τις θετικές επιπτώσεις του «Ηρακλή» για τις ελληνικές τράπεζες, ενώ οι οίκοι αξιολόγησης έχουν δηλώσει ότι ο «Ηρακλής» είναι ένα θετικό πιστωτικό γεγονός.

Η υιοθέτηση του «Ηρακλή» σε χρόνο-ρεκόρ αποτελεί μια απτή απόδειξη του μεταρρυθμιστικού σοκ που επαγγέλθηκε προεκλογικά ο πρωθυπουργός. Σχεδιάστηκε και εκτελέστηκε με συντονισμό, μέθοδο και πειθαρχία από το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Η μαζική συμμετοχή και των τεσσάρων συστημικών τραπεζών και η ψήφος εμπιστοσύνης των επενδυτών τον καθιστούν μια σημαντική επιτυχία στους πρώτους έξι μήνες του κυβερνητικού κύκλου.

Στους επόμενους 6-8 μήνες θα πρέπει να εστιάσουμε στην επιτυχή εφαρμογή του νόμου «Ηρακλής», που συνεπάγεται τη δημιουργία μιας νέας αγοράς, ιδιαίτερα αυτής των διαχειριστών (servicers), που θα φέρουν το κύριο βάρος της διεκπεραίωσης των κόκκινων δανείων. Αυτό προϋποθέτει ότι οι τράπεζες που θα ζητήσουν την κρατική εγγύηση θα πρέπει να έχουν εκπληρώσει όλες τις αναγκαίες προεργασίες. Από την πλευρά της πολιτείας θα λειτουργήσει η υπηρεσία παρακολούθησης των τιτλοποιήσεων του Ηρακλή.

Οι τιτλοποιήσεις του Ηρακλή για να είναι επιτυχημένες θα χρειαστούν μια λειτουργική δευτερογενή αγορά κόκκινων δανείων. Σε αυτό θα συμβάλει καθοριστικά η δημιουργία και εμπέδωση ενός πλαισίου αφερεγγυότητας, που θα ενοποιεί και εναρμονίζει τις κατακερματισμένες διατάξεις, μηχανισμούς και πλατφόρμες. Στόχος μας είναι η δημιουργία ενός ενιαίου πλαισίου, όπου νοικοκυριά και επιχειρήσεις θα μπορούν να διακανονίσουν όλα τα χρέη τους με μια ολοκληρωμένη προσέγγιση.

Εκτός από τα οφέλη που θα έχει ο «Ηρακλής» για τις τράπεζες, πώς πιστεύετε ότι θα βοηθήσει την ελληνική οικονομία;

Αρχικά είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε ότι ο νόμος «Ηρακλής» με τη συστημική μείωση των κόκκινων δανείων στοχεύει στην ενίσχυση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας του συστήματος και όχι μεμονωμένα των τραπεζών, δηλαδή θα προκύψει όφελος για τον πολίτη και για το κοινωνικό σύνολο. Ο «Ηρακλής» θα απελευθερώσει κεφάλαια από τις τράπεζες, που θα μπορέσουν να χρηματοδοτήσουν την πραγματική οικονομία και τον Ελληνα πολίτη και μικροεπιχειρηματία. Παράλληλα και σε συνδυασμό με τις εμπροσθοβαρείς φιλοαναπτυξιακές μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης ο «Ηρακλής» θα συμβάλει δυναμικά στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας.

Δεν θα πρέπει να μας διαφύγει ότι το μεγάλο ποσοστό κόκκινων δανείων ήταν για χρόνια ένα βασικό εμπόδιο για την οικονομική ανάπτυξη της χώρας, καθώς οι τράπεζες δεν έχουν την αναγκαία ρευστότητα για να χορηγήσουν δάνεια. Η αδυναμία αυτή των τραπεζών οδηγεί σε αδυναμία των επιχειρήσεων να δανειστούν προκειμένου να αυξήσουν την παραγωγή τους, να προσλάβουν εργαζόμενους και να επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους.

Ο «Ηρακλής» σπάει αυτό τον φαύλο κύκλο και βοηθάει τις ελληνικές τράπεζες να διαδραματίσουν τον πραγματικό τους ρόλο ως οι κύριοι πάροχοι της ρευστότητας στην πραγματική οικονομία. Με αυτό τον τρόπο θα πετύχουμε υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης, που θα δημιουργήσουν νέες και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Ο «Ηρακλής» θα αποτελέσει το εφαλτήριο για την προσέλκυση επενδυτών, καθώς δίνει την ευκαιρία σε εκείνους που θα αγοράσουν τα ομόλογα των τιλοποιήσεων να γνωρίσουν καλύτερα την ελληνική οικονομία και να επενδύσουν σε αυτήν.

Μπορείτε να μας πείτε τι σημαίνει ο νόμος «Ηρακλής» για τον δανειολήπτη του οποίου το δάνειο θα πωληθεί;

Η νομική θέση του δανειολήπτη θα παραμείνει η ίδια πριν και μετά την υλοποίηση του νόμου. Συγκεκριμένα, το νομικό πλαίσιο που διέπει τον τρόπο είσπραξης των δανείων παραμένει το ίδιο για τις τράπεζες και για τους διαχειριστές που θα αναλάβουν τα κόκκινα δάνεια με τον νόμο «Ηρακλής» και οι οποίοι εποπτεύονται από την Τράπεζα της Ελλάδος. Η κυβέρνηση έχει επιπλέον επεκτείνει την προστασία της πρώτης κατοικίας μέχρι το τέλος Απριλίου 2020 προκειμένου να προστατευτεί ο μικροδανειολήπτης. Ο νόμος δεν θα αλλάξει τίποτα από αυτά. Θα πρέπει να σημειώσουμε ότι ο «Ηρακλής» θα αναγκάσει τις τράπεζες να στραφούν στους μεγάλους συστηματικούς κακοπληρωτές, οι οποίοι βρίσκονται στο απυρόβλητο.

Κύριε υφυπουργέ, πολύς κόσμος θα ρωτήσει «γιατί το ελληνικό Δημόσιο πρέπει να εγγυάται για τις τράπεζες;».

Το ελληνικό Δημόσιο εγγυάται το ασφαλέστερο τμήμα της τιτλοποίησης των κόκκινων δανείων, γιατί αυτό κρίθηκε αναγκαίο από την κυβέρνηση ότι ήταν ο πιο επωφελής και αποτελεσματικός τρόπος συστημικής μείωσης των κόκκινων δανείων. Η εγγύηση δεν έχει άμεσα επίπτωση στο χρέος, το έλλειμμα ή το λεγόμενο μαξιλάρι, δηλαδή δεν επιβαρύνεται ο Ελληνας φορολογούμενος. Επιπλέον, η εγγύηση δίνεται για το πιο ασφαλές και αξιόπιστο μέρος της τιτλοποίησης, το οποίο θα είναι ελεγμένο από τους οίκους αξιολόγησης και θα πρέπει να έχει λάβει τουλάχιστον τη βαθμίδα «ΒΒ-».

Επίσης, πριν ενεργοποιηθεί η εγγύηση θα πρέπει ο διαχειριστής να έχει πουλήσει το 50% + 1 των junior ομολογιών που είναι χαμηλότερης διαβάθμισης από τις senior που εγγυάται το ελληνικό Δημόσιο. Επομένως, ο νόμος «Ηρακλής» έχει λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα προκειμένου να διασφαλιστεί το δημόσιο συμφέρον και έχει δημιουργήσει σημαντικές δικλίδες ασφαλείας. Ιδιαίτερα με την προμήθεια που το ελληνικό Δημόσιο θα λαμβάνει έναντι της εγγύησης θα μπορεί να καλύψει και την πιο απομακρυσμένη περίπτωση κατάπτωσης μιας εγγύησης, χωρίς καμία επιβάρυνση του προϋπολογισμού και των φορολογουμένων. Με τον μηχανισμό του «Ηρακλή» επιτυγχάνεται η πρόσβαση των ελληνικών τραπεζών στις διεθνείς κεφαλαιαγορές για την άντληση κεφαλαίων.

Τι μεταρρυθμίσεις θα πρέπει να περιμένουμε από το υπουργείο Οικονομικών σε ό,τι αφορά στην κεφαλαιαγορά;

Το σχετικά πρόσφατο σκάνδαλο της Folli Follie, που αμαύρωσε την εικόνα της ελληνικής κεφαλαιαγοράς και του ελληνικού Χρηματιστηρίου, αποτέλεσε το κύριο έναυσμα για τις κυβερνητικές αποφάσεις που αποσκοπούν στην πλήρη μεταρρύθμιση της κεφαλαιαγοράς και του Χρηματιστηρίου. Αυτό συνεπάγεται αφενός την ενίσχυση και θωράκιση της ίδιας της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς ως εποπτικού οργάνου, αφετέρου της εταιρικής διακυβέρνησης που θα συμβάλει στην ενίσχυση της διαφάνειας, στην εύρυθμη λειτουργία των επιχειρήσεων και στην προσέλκυση επενδυτών.

Συγκεκριμένα, η κυβέρνηση ενίσχυσε την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς με περισσότερες εξουσίες, που προβλέπουν μέχρι και τη δυνατότητα αντικατάστασης των μελών του Διοικητικού Συμβούλιου των εισηγμένων επιχειρήσεων, αν κριθεί αναγκαίο. Επιπλέον, η κυβέρνηση προχώρησε στην πλήρη ενεργοποίηση του Κεντρικού Μητρώου Πραγματικών Δικαιούχων προκειμένου να ενισχυθεί η διαφάνεια των εταιρικών δομών. Στις αρχές του νέου έτους το υπουργείο Οικονομικών θα προτείνει προς ψήφιση στη Βουλή μια σειρά νέων ρυθμίσεων.

Πρώτον, οι ρυθμίσεις αυτές περιλαμβάνουν διευκολύνσεις για τη σύσταση ευέλικτων μορφών Οργανισμών Εναλλακτικών Επενδύσεων. Με τον τρόπο αυτό θα τονωθούν οι επενδύσεις σε νεοφυείς εταιρείες (startups), νέες τεχνολογίες και επενδύσεις βιώσιμης ανάπτυξης. Δεύτερον, εισάγονται για πρώτη φορά διατάξεις με σκοπό την προώθηση της πράσινης ανάπτυξης, ένα από τα πιο νευραλγικά θέματα της ευρωπαϊκής πολιτικής ατζέντας. Η κλιματική αλλαγή αφορά όλους μας και η ελληνική κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να καταστήσει τον χρηματοπιστωτικό τομέα βασικό συντελεστή των εξελίξεων για μια βιώσιμη ανάπτυξη.

Συγκεκριμένα για το θέμα της εταιρικής διακυβέρνησης και τις αλλαγές που ετοιμάζετε, σε ποια κατεύθυνση θα κινηθείτε; Ποιος είναι ο στόχος;

Μέσα στις επόμενες εβδομάδες η κυβέρνηση θα φέρει προς ψήφιση ριζικές μεταρρυθμίσεις για την κεφαλαιαγορά. Οι μεταρρυθμίσεις αυτές αποβλέπουν πρωταρχικά στη βελτίωση της εταιρικής διακυβέρνησης. Με το νέο πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης προωθούνται η υιοθέτηση καλών πρακτικών εταιρικής διακυβέρνησης, η διαφάνεια και η ακεραιότητα, που θα λειτουργήσουν ως κίνητρα για την προσέλκυση αξιόπιστων επενδυτών ώστε οι Ελληνες πολίτες να επωφεληθούν από την οικονομική ανάπτυξη.

Οι μεταρρυθμίσεις αυτές για την εταιρική διακυβέρνηση θα στρέφονται γύρω από δύο άξονες. Ο πρώτος αφορά στην εσωτερική οργάνωση της εταιρείας με την εισαγωγή ρυθμίσεων που θα στοχεύουν στη σταδιακή διαμόρφωση μιας εταιρικής κουλτούρας. Προς τον σκοπό αυτό επικαιροποιούνται κι εμπλουτίζονται οι διατάξεις του νόμου για την εταιρική διακυβέρνηση, όπως με τη δημιουργία πολιτικών καταλληλότητας και πολιτικών αυτοαξιολόγησης του Διοικητικού Συμβουλίου. Ο δεύτερος αφορά στη βελτίωση της σχέσης της εταιρείας με τους μετόχους, καθώς θα διευκολύνει την άμεση επικοινωνία τους με την εταιρεία κι έτσι θα προωθήσει την ενεργό και ουσιαστική συμμετοχή τους σε αυτήν.

Δημοσιεύτηκε στο φύλλο 135 της «Νέας Σελίδας» που κυκλοφόρησε την Κυριακή 5 Ιανουαρίου.

Διαβάστε επίσης στη «Νέα Σελίδα»: Στα χέρια της Φώφης Γεννηματά η εκλογή Προέδρου ευρείας αποδοχής