Οι δήμαρχοι αντιδρούν: «Όχι άλλες φυλακές ψυχών»

• Πρώτη δημοσίευση: 15 Φεβρουαρίου 2020, 9:50 μμ
• Τελευταία δημοσίευση: 16 Φεβρουαρίου 2020, 9:23 μμ

Η απόφαση της κυβέρνησης να εκδώσει Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου, εξουσιοδοτώντας το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου να επιτάσσει περιοχές στο πλαίσιο της διαχείρισης του Προσφυγικού – Μεταναστευτικού προκειμένου να δημιουργηθούν κλειστά κέντρα για τους πρόσφυγες, προκάλεσε την οργισμένη αντίδραση των κατοίκων των νησιών του Βορείου και Ανατολικού Αιγαίου.

Της ΔΗΜΗΤΡΑΣ ΜΠΟΦΥΛΑΤΟΥ

[email protected]

Την περασμένη Πέμπτη πραγματοποιήθηκε μεγάλη πορεία διαμαρτυρίας έξω από το κτίριο του υπουργείου Εσωτερικών ύστερα από κάλεσμα της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου. Με κεντρικό σύνθημα «Οχι άλλες φυλακές ψυχών» οι διαδηλωτές διαμαρτυρήθηκαν για την κατάσταση που επικρατεί στα ΚΥΤ, εκφράζοντας την αντίθεσή τους στην ΠΝΠ σχετικά με την επίταξη ακινήτων.

«Η συγκέντρωση πραγματοποιήθηκε για να διατρανώσουμε όλοι μαζί την αγανάκτησή μας για την επιδεινούμενη μεταναστευτική κρίση, στην οποία έχουμε αφεθεί αβοήθητοι. Αυτό που πάει να γίνει με επιτάξεις και ΠΝΠ θεωρώ ότι αντιβαίνει στη δημοκρατία», δήλωσε στη «Νέα Σελίδα» ο περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου, Κώστας Μουτζούρης, αναφέροντας ότι η κυβέρνηση ουσιαστικά δείχνει να μην επιθυμεί τον διάλογο με τους δημάρχους και την περιφέρεια ώστε να βρεθεί κοινά αποδεκτή λύση:

«Είχαμε συναντήσεις με τρεις υπουργούς για να δοθεί λύση στο θέμα των νησιών που έχει προκύψει και ανακοινώθηκαν μονομερώς επιτάξεις και ΠΝΠ. Η κυβέρνηση δεν επιθυμεί διάλογο με εμάς. Εμείς μαζί με τους κατοίκους των νησιών ζητάμε η κυβέρνηση να αγαπήσει τα νησιά μας και να απεγκλωβίσει τους ανθρώπους αυτούς που διαβιώνουν σε άσχημες συνθήκες». Τόνισε επίσης ότι διεκδικούν την άμεση αποσυμφόρηση των νησιών του Βόρειου Αιγαίου και τη μεταφορά των προσφύγων και των μεταναστών σε χώρους με ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης. Επίσης, δεν δέχονται καμία νέα δομή, αλλά επιθυμούν τον αποτελεσματικό έλεγχο όλων των ΜΚΟ και την αποτελεσματική φύλαξη των συνόρων.

Την ίδια στιγμή, ο δήμαρχος Δυτικής Λέσβου, Ταξιάρχης Βέρρος, είπε ένα μεγάλο «όχι» στα σχέδια της κυβέρνησης, δηλώνοντας στη «Νέα Σελίδα»: «Mε αποφασιστικότητα θα αποτρέψουμε τα σχέδιά τους, έχω ήδη προσφύγει στη δικαιοσύνη. Θα προχωρήσουμε σε όλες τις νόμιμες ενέργειες για να αποτραπεί η κατασκευή της νέας δομής στην επιταγμένη περιοχή. Το ίδιο θα κάνουμε και για οποιαδήποτε άλλη περιοχή της Λέσβου. Ούτε στο Καβακλή ούτε πουθενά», τονίζοντας ότι «η μάχη μόλις τώρα ξεκίνησε».

Την αντίθεσή του στο κυβερνητικό σχέδιο εξέφρασε και ο δήμαρχος Ανατολικής Σάμου, Γιώργος Στάντζος: «Η επίταξη που ασκείται είναι ένα βίαιο μέσο και νομικά αλλά και πραγματικά. Μιλάμε για ιδιωτικές περιουσίες. Αυτό είναι ένα σημείο που θα πρέπει η κυβέρνηση άμεσα να το ανασχεδιάσει. Πλέον έχει ξεπεραστεί η υπόθεση αν θα είναι κλειστά ή ανοιχτά. Εκ των πραγμάτων αλλά και νομικά έχει διευκρινιστεί ότι πάνω από 25 μέρες δεν μπορεί να είναι κανένας έγκλειστος».

Η νέα απόφαση της κυβέρνησης αυξάνει τη χωρητικότητα του κέντρου στην τοποθεσία Ζερβού, που βρίσκεται περίπου 7 χιλιόμετρα από το Βαθύ, σε κέντρο για 5.000 άτομα και γι’ αυτό έχει επιτάξει περίπου 100 στρέμματα ακόμα. Οι κάτοικοι της περιοχής αντιδρούν, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορούν να φιλοξενήσουν περισσότερους από 1.200.

Σχετικά με τα αντισταθμιστικά οφέλη που σχετίζονται με την παραμονή των μεταναστών, ο δήμαρχος Ανατολικής Σάμου σημείωσε: «Σε αυτό το επίπεδο και στο επίπεδο του αντίδωρου εγώ είμαι αρνητικός. Στο αν ο τόπος έχει υποστεί τόσο μεγάλη ζημιά, που έχει υποστεί και υπάρχει και αβεβαιότητα σε σχέση με το μέλλον, χρειάζονται πολιτικοί σχεδιασμοί εδώ και τώρα. Αντίδωρα όμως προκειμένου να αποδεχτούμε αυτού του είδους τους σχεδιασμούς έχουν απορριφθεί απ’ όλα τα εκλεγμένα σώματα της αυτοδιοίκησης στο Βόρειο και το Νότιο Αιγαίο».

Αντιδρούν οι κάτοικοι της Λέρου

Ο δήμαρχος Λέρου, Μιχάλης Κόλλιας, διαφωνεί με την επέκταση της σημερινής δομής στο νησί της Λέρου κι εκτιμά ότι μόνη λύση είναι η αποσυμφόρηση. Μάλιστα, όπως τόνισε, δεν εφαρμόζονται οι επαναπροωθήσεις είτε προς την Τουρκία είτε προς οποιαδήποτε κατεύθυνση με αποτέλεσμα οι άνθρωποι να εγκλωβίζονται στο νησί: «Η λύση είναι η αποσυμφόρηση. Η λύση έρχεται μέσα από εκεί και από την αναχώρηση αρκετών χιλιάδων ανθρώπων από το νησί μας για να μπορέσουν να υπάρχουν ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης.

Η λύση που προτείνει η κυβέρνηση, την επέκταση της σημερινής δομής, δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Εμείς επιμένουμε σε ένα κέντρο καταγραφής και ταυτοποίησης των 800 ατόμων. Η κυβέρνηση θέλει κέντρο των 1.000+, που σημαίνει πάνω από 1.500 ανθρώπους, όμως γνωρίζουμε ότι οι επιστροφές προς την Τουρκία ή οι επαναπροωθήσεις προς οποιαδήποτε κατεύθυνση δεν εφαρμόζονται. Οι άνθρωποι θα εγκλωβιστούν και αυτοί εδώ όπως έγινε και το 2015».

Οπως υποστήριξε, στο παρελθόν δέχτηκαν να λειτουργήσει δομή στη Λέρο, όμως πλέον το νησί δεν μπορεί να αντέξει την επέκταση της δομής: «Το 2015 κάτω από την πίεση χιλιάδων προσφύγων δεχτήκαμε να λειτουργήσει μια δομή -800 ατόμων- καταγραφής, ταυτοποίησης και αναχώρησης εντός ολίγων 24ώρων με τη δέσμευση του πρωθυπουργού τότε. Ερχεται η νυν κυβέρνηση και δεσμεύεται στην αποσυμφόρηση. Εκτοτε, βέβαια, όχι μόνο δεν έφευγαν, αλλά παρέμεναν εγκλωβισμένοι.

Τώρα έρχεται η κυβέρνηση και μιλάει για επέκταση της δομής στα 1.600 άτομα και εγκλωβισμένους στο νησί. Πώς είναι δυνατόν να μείνω στα λόγια του εκάστοτε υπουργού, όταν είναι εγκλωβισμένοι πλέον 3.500 άνθρωποι στο νησί κάτω από άθλιες συνθήκες και οι επιστροφές δεν προχωρούν, όπως και οποιαδήποτε άλλη προώθηση στην ηπειρωτική χώρα».

Την εμφάνισή τους στη συγκέντρωση των νησιωτών έκαναν ο πρώην βουλευτής της Χρυσής Αυγής Ηλίας Κασιδιάρης και ο ανεξάρτητος ευρωβουλευτής Γιάννης Λαγός. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της συγκέντρωσης ακούστηκαν τα συνθήματα «έξω τώρα η Χρυσή Αυγή, να αποχωρήσουν από τη συγκέντρωσή μας οι φασίστες, δεν έχουμε καμία σχέση με τους δολοφόνους» με αποτέλεσμα να αναγκαστούν να αποχωρήσουν αποδοκιμαζόμενοι από τη συντριπτική πλειονότητα των διαδηλωτών.

Καταδικάζει και ο Δήμος Χίου

Στο ίδιο μήκος κύματος με τους υπόλοιπους νησιώτες τάχθηκε και η Χίος, που με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου της ενέκρινε κατά πλειοψηφία ψήφισμα που καταδικάζει την κυβερνητική απόφαση περί επιτάξεων. Η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου προβλέπει ότι θα προσφύγει δικαστικά κατά της ΠΝΠ και κάθε υπουργικής απόφασης ή άλλης διοικητικής πράξης που θα σχετίζεται με την επίταξη.

Παράλληλα, αποφάσισε τη συγκρότηση ομάδας με επιστημονικούς υποστηρικτές κατά των πράξεων που προβλέπει η ΠΝΠ και δηλώνει ότι υπηρεσία ή νομικό πρόσωπο του Δήμου Χίου δεν θα συμβάλουν στην υλοποίηση της νέας δομής. Ο δήμαρχος Χίου, Σταμάτης Κάρμαντζης, δήλωσε ότι διάλογος με τους κυβερνώντες πρέπει να υπάρξει, αλλά να είναι ισότιμος και να ακούν όλες οι πλευρές: «Μεταφέρουμε την αγωνία των κατοίκων των νησιών μας.

Τετελεσμένες αποφάσεις μάς βρίσκουν αντίθετους. Απαιτούμε σεβασμό των αποφάσεων των Δημοτικών Συμβουλίων. Βεβαίως, με σύνεση, λογική και ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας ζητούμε και απαιτούμε να λυθεί το πρόβλημα που έχει ανατρέψει τη ζωή των κατοίκων των νησιών μας στον υπέρτατο βαθμό. Καλώς γίνονται οι κινητοποιήσεις, αλλά ο διάλογος είναι το εργαλείο και δεν πρέπει να σταματήσει».

ΠΟΥ ΘΑ ΓΙΝΟΥΝ ΟΙ ΚΛΕΙΣΤΕΣ ΔΟΜΕΣ

Σύμφωνα με την υπουργική απόφαση του υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου, Νότη Μηταράκη, επιτάσσονται οι ακόλουθες εκτάσεις:

1. Τοποθεσία Καράβας, Δήμος Δυτικής Λέσβου.

2. Τοποθεσία Κρητικού Λάκος / Ψείρα («17»), Δήμος Χίου.

3. Τοποθεσία Ζερβού (παραπλεύρως υπό κατασκευήν δομής), Δήμος Ανατολικής Σάμου.

Ελεγχόμενες κλειστές δομές φιλοξενίας αιτούντων άσυλο -δίπλα στις ήδη υφιστάμενες- θα δημιουργηθούν στη Λέρο και τη Κω σε εκτάσεις που ανήκουν στο Δημόσιο:

1. Στρατόπεδο «Καπετάν Λαζαρή», τοποθεσία Πυλί, Δήμος Κω.

2. Τοποθεσία Λέπιδα, Δήμος Λέρου.

Ποιους αφορά

Οι ελεγχόμενες κλειστές δομές συνεπάγονται καθορισμένους και αυστηρούς κανόνες εσωτερικής τάξης τόσο στη λειτουργία των κέντρων όσο και στην κίνηση των φιλοξενούμενων. Στις δομές αυτές θα διαμένουν οι νεοαφιχθέντες για διευκόλυνση της ταυτοποίησης και της διαδικασίας ασύλου αλλά και όσοι έχουν παραβατική συμπεριφορά. Τέλος, εκεί θα διαμένουν όσοι δεν δικαιούνται άσυλο και μπαίνουν στη διαδικασία επιστροφής.

Οσοι παραμένουν στις ελεγχόμενες κλειστές δομές βάσει εσωτερικού κανονισμού θα δικαιούνται ελεγχόμενες εξόδους με κάρτα για ορισμένο χρονικό διάστημα, ενώ οι δομές θα είναι κλειστές τα βράδια. Κάθε παραβίαση κανόνα εσωτερικής τάξης επηρεάζει αρνητικά το αίτημα για άσυλο, επιταχύνοντας τη διαδικασία επιστροφής του παραβάτη.

Το 65% των προσφύγων κατέχει μεταπτυχιακό ή διδακτορικό τίτλο

Το προφίλ των προσφύγων που κατέχουν ακαδημαϊκούς τίτλους καταγράφει έρευνα του ευρωπαϊκού προγράμματος Bridge, που παρουσιάστηκε σε ημερίδα. Το πρόγραμμα, η δεύτερη φάση του οποίου ολοκληρώνεται τον Νοέμβριο του 2020, έχει

συμβουλευτικό χαρακτήρα και στόχος του είναι η διευκόλυνση της πρόσβασης των προσφύγων σε ακαδημαϊκές και ερευνητικές δομές.

Από τις απαντήσεις των ίδιων των προσφύγων στο σχετικό ερωτηματολόγιο, το 45,5% εξ αυτών προέρχεται από τη Συρία, το 16,7% από άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής, το 15,2% από την Τουρκία, το 13,6% από άλλες χώρες της Ασίας, το 6% από την Αφρική και το 3% από τη Λατινική Αμερική. Ως προς το φύλο, σχεδόν το 80% είναι άνδρες, ενώ ως προς την ηλικία το 18,2% ανήκει στην ομάδα 20-30 ετών, το 37,9% στην ομάδα 31-40, το 34,8% στην ομάδα 41-50 και το 9,1% είναι από 50 ετών και άνω.

Οι βασικότερες αιτίες που εγκατέλειψαν τη χώρα τους, όπως οι ίδιοι δηλώνουν, είναι ο πόλεμος και οι διώξεις που υπέστησαν λόγω θρησκείας, καταγωγής κ.λπ. Στις αιτίες -αλλά σε πολύ μικρότερο βαθμό- αναφέρθηκαν επίσης η οικονομική κατάσταση και η επιθυμία επανένωσης με την οικογένεια. Ως προς την ακαδημαϊκή τους κατεύθυνση, οι περισσότεροι προέρχονται από πολυτεχνικές σχολές, ενώ ακολουθούν τα μαθηματικά και οι φυσικές επιστήμες, οι ανθρωπιστικές επιστήμες, οι οικονομικές και η διοίκηση επιχειρήσεων, οι κοινωνικές, οι παιδαγωγικές και οι νομικές. Το 65% από αυτούς κατέχει μεταπτυχιακό ή διδακτορικό τίτλο.

Συνολικά, 300 αιτούντες άσυλο με υψηλά ακαδημαϊκά προσόντα αναζήτησαν τις υπηρεσίες του προγράμματος Bridge (Bridge for Researchers in Danger Going to Europe), όπως ανέφερε η Ελένη Ανδριανοπούλου, συντονίστρια του προγράμματος για το γερμανικό Πανεπιστήμιο του Μπίλεφελντ. Στους ακαδημαϊκούς αυτούς παρήχθησαν συμβουλές είτε για την επανεκκίνηση της ακαδημαϊκής τους καριέρας είτε για τη μεταπήδησή τους στον ιδιωτικό τομέα. Από την πλευρά του, ο Αγγελος Τραμαντάνης, συντονιστής του προγράμματος για το Ελληνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών, αναφέρει ότι από τη μεταναστευτική πολιτική δεν έχει δοθεί όσο βάρος θα έπρεπε στην ένταξη των προσφύγων στην κοινωνία.

Δημοσιεύτηκε στο φύλλο 141 της «Νέας Σελίδας» που κυκλοφόρησε την Κυριακή 16 Φεβρουαρίου 2020