Τι θα κάνει φέτος η Ελλάδα στον πολύπαθο τομέα;



9 Ιανουαρίου 2019 · Ώρα δημοσίευσης: 5:41 μμ · Τελευταία τροποποίηση: 5:41 μμ


Τον περασμένο Νοέμβριο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε με μεγάλη πλειοψηφία μέτρα για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) και το μέλλον τους στην ΕΕ. Η Οδηγία αναμένεται να εγκριθεί από το Συμβούλιο και τα κράτη-μέλη θα έχουν 18 μήνες ούτως ώστε να εναρμονίσουν τις εθνικές τους νομοθεσίες. Καθώς, λοιπόν, εξετάζουμε τον ενεργειακό μας ρόλο, καλό είναι να δούμε τα σημαντικότερα σημεία:

Του Μίλτου Κύρκου*

«Εισάγεται ένας δεσμευτικός ελάχιστος στόχος για τις ανανεώσιμες πηγές, που πρέπει να φτάσουν το 32% του συνόλου της παραγόμενης ενέργειας». Αυτό θα επιτρέψει στην ΕΕ, όχι μόνο να συμμορφωθεί με τους στόχους της Συμφωνίας του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, αλλά επίσης να δημιουργήσει ένα περιβάλλον όπου θα υλοποιηθούν επενδύσεις ιδιωτικές και δημόσιες σε καινοτομία και εκσυγχρονισμό. Παράλληλα με τη δημιουργία θέσεων εργασίας, θα στηριχτούν επιχειρήσεις που επενδύουν σε νέες τεχνολογίες, όπως και η ανάπτυξη των αντίστοιχων δεξιοτήτων. Ο στόχος αυτός για τη χώρα μας πρέπει να λειτουργήσει ως εκσυγχρονιστικός μαγνήτης και να μας βγάλει από την εποχή του λιγνίτη, μετατρέποντας την Ελλάδα, από παραγωγό ρυπογόνας ενέργειας και εισαγωγέα, σε εξαγωγική χώρα προς την Κεντρική Ευρώπη λόγω του τεράστιου δυναμικού των ΑΠΕ που ακόμη παραμένει αναξιοποίητο. Για να γίνει όμως αυτό πρέπει να δώσουμε ιδιαίτερο βάρος και στις διασυνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας προς άλλα κράτη-μέλη, όπως και να υπάρξει πολιτική βούληση που ξεπερνά τη μέχρι σήμερα δυνατότητα όλων των κυβερνήσεων που γνωρίσαμε.

«Λόγω της ιδιαιτερότητας των ΑΠΕ επιτρέπονται δημόσιες παρεμβάσεις και ενισχύσεις, αρκεί να υπάρχουν επιχειρησιακά σχέδια με καθορισμένο χρονικό ορίζοντα και στοχοθεσία». Ακριβώς αυτά για τα οποία δεν φημιζόμαστε. Φοβάμαι ότι και η σημερινή αλλά και η όποια επόμενη κυβέρνηση θα συνεχίσουν να είναι δέσμιες του φόβου για το πολιτικό κόστος απαγκίστρωσης από τον λιγνίτη και θα χαθεί άλλη μια μεγάλη ευκαιρία εκμετάλλευσης των ενεργειακών δυνατοτήτων της χώρας μας.

«Θα απλοποιηθούν οι διοικητικές διαδικασίες ώστε να βοηθηθούν οι επενδύσεις σε ΑΠΕ». Εδώ απλώς υποκλινόμαστε και παρακολουθούμε την ΕΕ να τρέχει με ασύλληπτους ρυθμούς, ενώ εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε ούτε έναν διαγωνισμό χωρίς να αποβεί άκαρπος. Το Ποτάμι έγκαιρα προειδοποίησε ότι χωρίς ριζική αναδιοργάνωση της δημόσιας διοίκησης και ελαχιστοποίηση του πελατειακού κράτους, καμία μεταρρύθμιση δεν θα μπορέσει να βρει γόνιμο έδαφος.

«Το 14% της ενέργειας για τις μεταφορές θα προέρχεται από ανανεώσιμες». Για την Ελλάδα αυτό μοιάζει με… κινέζικα. Πιθανώς να ασχοληθούμε μαζί του όταν έρθει η στιγμή για «κίνητρα» στα αυτοκίνητα.

Οπως βλέπουμε, λοιπόν, στον τομέα των ανανεώσιμων η ΕΕ κινείται με σαφή στόχο την παραγωγή «καθαρής» ενέργειας ως μέσου αναπροσδιορισμού ολόκληρης της οικονομίας της και όχι μόνο ως τρόπο αποφυγής της κλιματικής αλλαγής. Εμείς;

Ομως μπροστά μας το 2019 δεν έχουμε μόνο τις ΑΠΕ, καθώς η μαγική λέξη «υδρογονάνθρακες» αποτελεί το σύγχρονο μας Ελντοράντο. Και, πολλές φορές, το φαντασιακό φορτίο της επικοινωνεί με άλλα εθνικά φαντασιακά, με αποτέλεσμα να μην μπορούμε να συγκροτήσουμε βιώσιμη εθνική πολιτική στον χώρο της ενέργειας – και όχι μόνο. Η αναζήτηση κοιτασμάτων στον υποθαλάσσιο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου, σε κυπριακά οικόπεδα και αλλού, από ευκαιρία ενεργειακής απεξάρτησης από τον λιγνίτη μετατρέπεται σε εργαλείο άσκησης εξωτερικής πολιτικής και οδηγεί στην αποφυγή απαντήσεων σε προφανή ερωτήματα:

Στον καταφανή στόχο μετατροπής της Ελλάδας σε εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας προς την ΕΕ, σε τι συνεισφέρει το πολυδιαφημισμένο «καλώδιο» που θα μας ενώσει τελικά με το Ισραήλ μέσω Κύπρου;
Οσον αφορά στα κοιτάσματα γύρω από το νησί, πώς θα αξιοποιηθούν, αφού ναι μεν «ανήκουν και στις δύο κοινότητες», όπως πολύ σωστά αναφέρουν ο Πρόεδρος Αναστασιάδης και οι ΗΠΑ, αλλά ακόμη δεν διαφαίνεται λύση στο κυπριακό πρόβλημα;

Οι διευθετήσεις των ΑΟΖ αποτελούν πάντα ένα χρονοβόρο πρόβλημα, καθώς η ανακοίνωσή τους και μόνο δεν τις καθιστά νόμιμες, αλλά προβλέπεται διαδικασία διαιτησίας σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, το οποίο, ωστόσο, η Τουρκία, μαζί με τις ΗΠΑ, δεν έχει υπογράψει! Στα παραπάνω να προσθέσουμε δε ότι η σύγκρουση ΗΠΑ – Τουρκίας, στην οποία πολλά μέρη επενδύουν, δεν φαίνεται να ακολουθεί την προσδοκώμενη πορεία, καθώς με την αποχώρηση από τη Συρία και την πώληση των Patriot οι ΗΠΑ αναβαθμίζουν ξανά την Τουρκία στο αγαπημένο γεωπολιτικό παιδί τους στην περιοχή, μη διστάζοντας (εάν οι πληροφορίες είναι αληθινές) να θυσιάσουν όσους τους επέτρεψαν να φτάσουν σε αυτό που οι ίδιες ανακοινώνουν, στην ήττα του ISIS. Αραγε τι επίδραση θα έχει αυτή η στροφή σε όσους επένδυσαν στον αμερικανικό παράγοντα για την επίλυση όλων των διαφορών μας στην περιοχή;

Το 2019 καλό θα ήταν, λοιπόν, να αποτελέσει μια χρονιά ανασυγκρότησης στόχων, ισχυρών μεταρρυθμίσεων στη διοίκηση, προσγείωσης των φαντασιώσεων για στρατιωτική ασπίδα από Ισραήλ και ενεργειακή από ΗΠΑ αλλά και εντατικής προετοιμασίας της συμμόρφωσής μας με τον πυρήνα της ευρωπαϊκής Οδηγίας. Δεν μιλάμε μόνο για τη μερική αντικατάσταση του κακής ποιότητας και ρυπογόνου λιγνίτη μας από τις ΑΠΕ, αλλά για έναν ριζικό αναπροσανατολισμό της ενεργειακής μας πολιτικής, που θα επιδράσει σε πολλούς και σημαντικούς τομείς της οικονομίας μας.

* Ευρωβουλευτής με το Ποτάμι

Δημοσιεύτηκε στα «Ιδεογράμματα» της Νέας Σελίδας το Σάββατο 6/01/2019