Γυναικείο ποδόσφαιρο στην Ελλάδα

23

Τις ακολουθήσαμε σε βραδινές προπονήσεις, τις είδαμε να καταφθάνουν στο γήπεδο τρέχοντας έπειτα από μια κουραστική μέρα στη δουλειά με το μωρό στο ένα χέρι και την εμφάνιση της ομάδας στο άλλο. Και τις ρωτήσαμε: Παίζουν οι γυναίκες στην Ελλάδα ποδόσφαιρο; Τις στηρίζει κανείς; Είναι εύκολο ή δύσκολο;

To «New Page» πήγε βόλτα στα γήπεδα, γνώρισε τις Ελληνίδες ποδοσφαιρίστριες και άκουσε τα όνειρα αλλά και τα παράπονά τους.

Της Δήμητρας Τριανταφύλλου[email protected]

Στην Ελλάδα το γυναικείο ποδόσφαιρο είναι 100%… χειροποίητο. Κοινώς, έχει υπόσταση χάρη στον εθελοντικό και ακούραστο αγώνα των παικτριών και των παραγόντων των ομάδων. Κι αυτό επειδή είναι ερασιτεχνικό. Οι εθνικές κατηγορίες είναι και εδώ τέσσερις (Α΄, Β΄, Γ΄, Δ΄). Μικρότερα και μεγαλύτερα κορίτσια το παλεύουν όπως μπορούν -μέσα από αδιάκοπα καλέσματα προώθησης των αγώνων τους στο facebook ή ανακοινώσεις για την ίδρυση (άλλης μιας) γυναικείας ακαδημίας- και εξαπλώνονται σε όλη την Ελλάδα τα τελευταία τρία τέσσερα χρόνια. Πολλές από τις κοπέλες που συμμετέχουν στις γυναικείες ομάδες του ελληνικού πρωταθλήματος μεγάλωσαν σε οικογένειες όπου επικρατούσε το ανδρικό στοιχείο – υπεύθυνο για τη μύηση των κοριτσιών στον «βασιλιά των σπορ». Για πολλές άλλες αυτό ακριβώς το ανδρικό στοιχείο στάθηκε το εμπόδιο που έπρεπε να ξεπεραστεί. Οι γυναίκες που γνωρίσαμε ακολουθούν σκληρά επαγγέλματα, είναι μαμάδες, σύζυγοι, αδελφές και… ποδοσφαιρίστριες. Μα πάνω απ’ όλα, πολύ φίλες μεταξύ τους, γι’ αυτό και οι ομάδες που φτιάχνουν είναι σφιχτές σαν γροθιά.

Βραδινή προπόνηση με την Α.Ε. Γλυφάδας «Οδυσσέας» Στην καρδιά της Γλυφάδας, στο Δημοτικό Στάδιο, το χορτάρι είναι νωπό από την υγρασία. Σε καλή κατάσταση στο μισό γήπεδο, «καραφλό» στο υπόλοιπο. Οι ποδοσφαιρίστριες της ομάδας που αγωνίζεται στην Α΄ Εθνική περιμένουν τους άνδρες συναδέλφους τους να τελειώσουν για να μπουν κι αυτές στο γήπεδο, στις 21.00 πια.     Η Ρένα Σιγάλα, υπεύθυνη δημοσίων σχέσεων και επικεφαλής στις ακαδημίες κοριτσιών, ξεκινά… επιθετικά: «Τα κορίτσια χρειάζονται υποστήριξη. Ο χώρος είναι φαλλοκρατικός. Καλά καλά, μερικές φορές ούτε οι ίδιες οι γυναίκες δεν το αντιλαμβάνονται. Οι γιαγιάδες της κόρης μου της Βούλας, η οποία παίζει εδώ στην ομάδα, μου έλεγαν: “Θα στραβώσουν τα πόδια της με το ποδόσφαιρο”». Πώς ξεκίνησαν όλα αυτά για τη Ρένα και τη Βούλα; Η Βούλα έχει τρεις αδελφούς κι από μικρή βρέθηκε να κλωτσάει μια μπάλα. «Το 2012 η μικρή με ρώτησε: “Μαμά, μήπως να μας φτιάξεις μια ποδοσφαιρική ομάδα;”. Κι έτσι έφτιαξα τη Ροδιά στο Ξυλόκαστρο όπου μέναμε τότε. Η πρώτη ομάδα με την οποία παίξαμε φιλικό ματς ήταν η Γλυφάδα. Μαζευτήκαν να δουν τον αγώνα από Πάτρα, Αίγιο, Νεμέα, Κόρινθο κ.α. Και μετά… άνθησαν όλα. Το σχολικό πρωτάθλημα κοριτσιών και η δημιουργία άλλων νέων ομάδων, όπως οι Αμαζόνες Κορινθίας», αφηγείται η Ρένα. Παρ’ όλα αυτά τα αισιόδοξα, η Ρένα λέει ότι ο δρόμος για την καταξίωση του αθλήματος είναι μακρύς και δύσκολος. Επειδή οι ομάδες γυναικείου ποδοσφαίρου είναι λίγες και διασκορπισμένες στα τέσσερα σημεία της Ελλάδας, ο «Οδυσσέας» αναγκάζεται να ταξιδεύει συνεχώς: «Η ΕΠΟ μας δίνει ένα μικρό ποσοστό για τα οδοιπορικά. Τα άλλα, όπως την πληρωμή των διαιτητών, τα βάζουμε από το ταμείο του συλλόγου. Ο προπονητής μας είναι ο μόνος που πληρώνεται – επίσης από τις συνδρομές στον σύλλογο». Μαζί με τα τεχνικά προβλήματα υπάρχουν όμως και τα ιδεολογικά. «Οι γυναίκες παίζουν με όλη τους την ψυχή, χωρίς θεατρινισμούς και σκληρά, γιατί πρέπει να αποδείξουν ότι αξίζουν. Την ίδια στιγμή πρέπει να… ζητιανεύουν γήπεδα -σπάνια προπονούνται στα κανονικά γήπεδα που έχουν οι ομάδες- και ώρες για προπόνηση. Δεν τις θέλουν στο ποδόσφαιρο. Οι συνθήκες είναι αντίξοες. Εμείς εδώ τα καταφέρνουμε καλά χάρη στον πρόεδρο του συλλόγου, τον Κώστα Παπακώστα». Σύμφωνα με τη Ρένα, ούτε τα μέσα ενημέρωσης προβάλλουν το άθλημα. «Τώρα, ειλικρινά, δεν μπορούν να βρουν στην “Αθλητική Κυριακή” έστω ένα λεπτό να ανακοινώνουν τα αποτελέσματα των παιχνιδιών; Ούτε και οι μεγάλοι σύλλογοι, οι μεγάλες ΠΑΕ, ασχολούνται με την προώθηση του γυναικείου ποδοσφαίρου. Προς τιμήν του, μόνο ο ΠΑΟΚ το κάνει, με τον Ερασιτέχνη βέβαια». Ο Κώστας Παπακώστας, παρότι άνδρας, είναι εξίσου καταγγελτικός. Κι αυτόν η κόρη του τον έφερε σε αυτή την… αμυντική θέση: «Η Μαρία, 24 χρόνων σήμερα, ξεκίνησε να παίζει από τα 13 της στις Ακαδημίες του Πανιωνίου μαζί με τον αδελφό της. Εχει υπάρξει αρχηγός της Εθνικής Νεανίδων. Να σημειώσω ότι η ομάδα μας έχει υψηλό μορφωτικό επίπεδο. Από τις 25 αθλήτριες οι 18 φοιτούν σε πανεπιστήμια ή έχουν ήδη τελειώσει σχολή ανώτερου ιδρύματος. Τι κάνουμε εμείς γι’ αυτές, αφού δεν μπορούμε να τις πληρώσουμε; Τους παρέχουμε μια ιδιωτική ασφάλιση υγείας, γιατί πρέπει να ξέρετε ότι ένα βασικό πρόβλημα με τις ερασιτεχνικές ομάδες είναι ότι οι ποδοσφαιρίστριες είναι ακάλυπτες σε αυτό το θέμα».     Σύμφωνα με τον πρόεδρο, ο λόγος που το γυναικείο ποδόσφαιρο δεν γίνεται αποδεκτό βρίσκεται στη ρίζα της ελληνικής κοινωνίας και εξηγεί ότι η διαφορά μας είναι μεγάλη σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες – πρόσφατα ο τελικός Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος στο Βέλγιο συγκέντρωσε 63.000 θεατές, ενώ 35.000 θεατές παρακολουθούν κάθε Κυριακή τους αγώνες γυναικείου ποδοσφαίρου στη Γερμανία. «Εδώ ακόμα προσπαθούμε να πείσουμε τους διαιτητές να είναι σωστοί. Τους λέμε να σφυρίζουν κανονικά όλες τις φάσεις και μας απαντούν: “Ελα, μωρέ, κορίτσια είναι”. Να ξέρετε ότι το γυναικείο ποδόσφαιρο παραπέμπει στο παλιό, καλό ερασιτεχνικό ποδόσφαιρο. Οσοι έρχονται να το δουν “κολλάνε”. Είναι ένα όμορφο ποδόσφαιρο».

Ο λόγος στα κορίτσια Η 24χρονη Αντιγόνη Βαΐτση, με συμμετοχές στην Εθνική ομάδα Γυναικών, είναι η τερματοφύλακας της ομάδας. Ο θείος της είναι ο γνωστός πρώην διεθνής ποδοσφαιριστής του Ολυμπιακού Γιώργος Βαΐτσης – σήμερα προπονεί τη γυναικεία ομάδα της Αθηναΐδας. «Επαιζα μπάλα από τότε που άρχισα να περπατάω. Εντάξει, με εμένα είναι και λίγο γονιδιακό το θέμα», αφηγείται η διεκδικητική και τσαμπουκαλού Αντιγόνη. «Ο μπαμπάς στην αρχή αντιστεκόταν, γιατί φοβόταν τους τραυματισμούς. Μετά όμως άρχισε να μου λέει: “Aν μπορείς να παίξεις, θα παίξεις”». Η Αντιγόνη άρχισε να ακολουθεί τον θείο της στις προπονήσεις και στα καμπ του Ολυμπιακού. «Στα 12 έπαιζα μόνη μου μαζί με όλα τα αγόρια στις Ακαδημίες. Αρχικά, όταν με έβλεπαν να μπαίνω στο γήπεδο, γελούσαν. Οταν όμως με έβλεπαν να παίζω, κοβόταν το γέλιο. Αυτά που λείπουν σήμερα από το γυναικείο ποδόσφαιρο είναι η προώθηση και η χρηματοδότηση». Δεν της αρέσει που δεν μπορεί να ακολουθήσει το άθλημα επαγγελματικά και αναγκάζεται να το βλέπει ως χόμπι. Και παρότι δουλεύει ως barista με σκληρά βραδινά ωράρια, δεν χάνει ούτε προπόνηση ούτε και το κέφι της. Μιλάμε και με την 27χρονη Εύη Σαράτη, η οποία έπαιζε στην Τότεναμ του Λονδίνου. «Τα χρήματα ήταν λίγα, αλλά η εμπειρία φοβερή», μας λέει. Αναγκάστηκε να επιστρέψει γιατί δεν είχε μάνατζερ, κάτι που είναι απαραίτητο για να διακριθεί κάποιος στο εξωτερικό. Σήμερα η Εύη δουλεύει σε πρατήριο καυσίμων στην Ελευσίνα. «Εχω τρία αδέλφια, όλα αγόρια. Το 2004 έβλεπα την Εθνική Γυναικών στο ποδόσφαιρο και την επόμενη χρονιά με πήραν στις προεπιλογές. Τότε έπαιζα στον Ατταλο Νέας Πέραμου. Τώρα έρχομαι στη Γλυφάδα για να παίξω από την Ελευσίνα». Και γιατί κάνει όλο αυτό το ταξίδι; «Γιατί η Νέα Πέραμος, η ομάδα της περιοχής μου, είναι στη Γ΄ Εθνική. Εδώ παίζω στην Α΄».

Ενα μεσημέρι στον Φοίνικα της Αγίας Σοφίας     Μερικές μέρες μετά, ένα λαμπερό φθινοπωρινό μεσημέρι χαζεύουμε το τοπίο του Πειραιά έξω από το γήπεδο: ένα εγκαταλελειμμένο διατηρητέο εργοστάσιο, κολλητά μια εκκλησία και δίπλα ένα συνεργείο. Ο Φοίνικας είναι σύλλογος από το τέλος της δεκαετίας του ’70 και οι γυναικείες Ακαδημίες διανύουν τον τέταρτο χρόνο τους. H γυναικεία του ομάδα στο ποδόσφαιρο βρίσκεται στη Β΄ Εθνική. «Ανταποκριθήκαμε στο κάλεσμα της εποχής, μια και βλέπαμε ενδιαφέρον και κινητικότητα», μας λέει η Βάνα Υπερμάχου, αντιπρόεδρος της ομάδας και υπεύθυνη των γυναικείων Ακαδημιών. «Μας έρχονται κορίτσια από το Χαϊδάρι και το Μενίδι. Τα στερεότυπα είναι δύσκολο να αλλάξουν. Εμείς όμως επιμένουμε να λέμε ότι το ποδόσφαιρο δεν έχει ούτε φύλο ούτε χρώμα. Το πιο ενδιαφέρον όμως είναι ότι οι πιο ρατσιστικές συμπεριφορές έρχονται από τους γονείς. Αυτοί είναι που συχνά προσπαθούν να στρέψουν τα κορίτσια σε άλλες κατευθύνσεις όταν εκείνα ξεκινούν να παίζουν ποδόσφαιρο». Οι αντιξοότητες δεν λείπουν ούτε από αυτή τη συζήτηση: «Φέτος θα μας φάνε και πάλι οι δρόμοι. Στον 4ο όμιλο υπάρχουν μόνο τρεις αθηναϊκές ομάδες. Πέρσι ήταν μια δύσκολη χρονιά για τον Φοίνικα, αφού δεν είχαμε τα χρήματα να καλύψουμε ούτε μια φόρμα στα κορίτσια».     Λεβέντισσες για χάρη του Πειραιά!

Η 25χρονη σέντερ φορ της ομάδας, Σταματίνα Αρβανίτη, μας κάνει εντύπωση από την αρχή, όταν κατέφθανε φουριόζα στο γήπεδο μαζί με τη δίχρονη κόρη της, την Ηλιάνα, στην αγκαλιά. Πέρσι ήταν η πρώτη σκόρερ στον 5ο όμιλο. Εντυπωσιάζομαι όταν λέει ότι από τα 19 της μέχρι και τα 22 οδηγούσε γκαζάδικο, με ταξίδια που ξεκινούσαν από τον Καναδά κι έφταναν στη Χιλή. Η Σταματίνα έχει προλάβει να πάρει και δεύτερο πτυχίο (Γαλλικής Φιλολογίας), μια και λόγω μητρότητας η εργασία της ως πλοιάρχου άρχισε να γίνεται δύσκολη. Πριν από έξι χρόνια ξεκίνησε να παίζει επαγγελματικά από τη Δόξα Αρτεμις Δραπετσώνας. «Το ποδόσφαιρο ήταν ένα όνειρο που είχα από μικρή, αλλά δεν με άφηναν οι γονείς μου να ασχοληθώ. Δεν ήταν και τόσο αναπτυγμένο το άθλημα και δεν υπήρχαν Ακαδημίες για τα κορίτσια, όπως βλέπουμε να γίνεται εδώ και μερικά χρόνια. Ετσι, ασχολήθηκα για δέκα χρόνια με την κολύμβηση και τέσσερα με την υδατοσφαίριση. Πάντως, ακόμα και σήμερα, όταν πηγαίνω να παίξω σε κάποιο 5×5 γήπεδο, με διστακτικότητα με δέχονται οι άνδρες. Με τον τσαμπουκά μου πηγαίνω. Ο σύζυγος, πλοίαρχος κι αυτός, επειδή γνώριζε προσωπικά τα κορίτσια στην ομάδα, μια και είμαστε χρόνια φίλες, δέχτηκε την απόφασή μου, όχι όμως ότι την επικροτεί κιόλας. Ιδεολογικά, οι γονείς μου παραμένουν τελείως αντίθετοι. Παρ’ όλα αυτά, σε πρακτικό επίπεδο με βοηθούν και κρατούν την Αννα όταν χρειάζεται να προπονηθώ ή να παίξω. Αντίθετος είναι και ο αδελφός μου, ο οποίος είναι, μάλιστα, ποδοσφαιριστής και στον Α.Ο. Πειραιά και μου λέει: “Οι γυναίκες είναι πολύ αδύναμες για να παίζουν ένα σκληρό άθλημα όπως το ποδόσφαιρο”».     Η 27χρονη Νατάσσα Σπυροπούλου δουλεύει στο καφέ-μπαρ του πατέρα της. «Μεγάλωσα σε ανδροκρατούμενη οικογένεια, με τον πατέρα μου και τους τρεις αδελφούς μου. Το “μικρόβιο” μου μπήκε όταν με πήγε ο αδελφός μου σε ένα τουρνουά στο οποίο συμμετείχε. Είδα την ομάδα του, τη συνεργασία τους και τι βγαίνει από αυτή. Αρχισα να φτιάχνω μεικτές ποδοσφαιρικές ομάδες στις πλατείες όπου έπαιζα. Οταν έγινα 15, ανακάλυψα το γυναικείο τμήμα στη Δραπετσώνα. Επαιζα στην επίθεση σέντερ φορ και γενικά όπου με χρειαζόταν ο προπονητής, αφού ως αριστεροπόδαρη είμαι βολικό μπαλαντέρ. Στη συνέχεια έπαιξα στη Δόξα Αρτεμις, στον Ολυμπιακό Καμινίων και στον Α.Ο. Πειραιά. Στην αρχή ο πατέρας μου ήταν αρνητικός και αναγκαζόμουν να παίζω κρυφά, αλλά κάποια στιγμή με κατάλαβε από τις γρατζουνιές και τα χτυπήματα. Τώρα, που με έχει καμαρώσει σε τόσα παιχνίδια, το έχει αποδεχτεί. Ο πιο ένθερμος υποστηρικτής μου είναι ένας από τους αδελφούς μου. Εχει πάρει κάρτα μέλους για τον Φοίνικα, είναι πάντα στην εξέδρα και μας παροτρύνει με εμψυχωτικά συνθήματα», λέει.   Δείτε τες:

  • Στο web TV της γυναικείας ομάδας του Ατρόμητου: https://www.youtube.com/channel/UCIr4LxQ5ffSTdUTKS6-zv0w?view_as=subscriber&app=desktop
  • Στο facebook: Α.Ε. Γλυφάδας Γυναικείο Ποδόσφαιρο
  • Στο web TV της Γλυφάδας: A.E. Glyfadas WfC στο YouTube
  • Στη σελίδα ενημέρωσης για το γυναικείο ποδόσφαιρο στο facebook «Ματιές στο Γυναικείο Ποδόσφαιρο»
  • Σε ειδησεογραφία γύρω από τα νέα των γυναικείων ομάδων στα αθλήματα: www.womensports.gr