Ένα «Εργαστήρι» γεμάτο πειράματα

Η εγκατάσταση του Γιώργου Δρίβα «Εργαστήριο διλημμάτων» παρουσιάζεται στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης



2 Μαΐου 2018 · Ώρα δημοσίευσης: 4:38 μμ · Τελευταία τροποποίηση: 5:53 μμ


Της Μάνιας Ζούση

«Το έργο αποκτά ενδιαφέρον όταν είναι γεμάτο κόσμο», υποστηρίζει ο δημιουργός Γιώργος Δρίβας, αναφερόμενος στο έργο του «Εργαστήριο διλημμάτων» -ελληνική αντιπροσώπευση στην 57η Μπιενάλε της Βενετίας-, που το κοινό μπορεί να επισκεφθεί στην Αίθουσα Περιοδικών Εκθέσεων, στο ισόγειο του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης έως και την 1η Ιουλίου.

Σ’ έναν μεγάλο, σκοτεινό λαβύρινθο δύο επιπέδων και σε μια σειρά από οθόνες προβάλλονται αποσπάσματα ενός χαμένου ντοκιμαντέρ που βρέθηκε τυχαία στο Μουσείο Κινηματογράφου στο Μπουένος Αϊρες. «Είναι μια ταινία σπασμένη σε κομμάτια, που για να τη συνθέσει κάποιος πρέπει να περπατήσει μέσα στον λαβύρινθο, έτσι ώστε να δει, να χαθεί και να βρει την έξοδο. Ετσι μόνο θα ανακαλύψει την αφήγηση του έργου», εξηγεί ο Γιώργος Δρίβας, υποστηρίζοντας ότι το βίωμα είναι ο πρωταγωνιστής και ο συμμέτοχος αλλά κι αυτός που θα δώσει την απάντηση. «Ενα απαιτητικό θέμα που έχει να κάνει με τη ματιά του καθενός στα πράγματα. Το ίδιο το έργο μπορεί να γίνει ένα υπαρξιακό σχόλιο για τον καθένα», σχολιάζει.

Το έργο βασίζεται στην τραγωδία «Ικέτιδες» του Αισχύλου και σε μια φράση του βασιλιά του Αργους όταν δέχεται στην πόλη του τις Ικέτιδες και αναρωτιέται τι πρέπει να κάνει. Αν τις βοηθήσει, κινδυνεύει να τα βάλει με τους Αιγυπτίους και να εμπλακεί σε πόλεμο μαζί τους. Αν όμως δεν τις βοηθήσει, θεωρεί ότι τα βάζει με τους θεούς, οι οποίοι δεν επιτρέπουν να αγνοείται ένας ικέτης. Πρόκειται για ένα ηθικό δίλημμα σχετικά με το τι επιλέγει κάποιος να κάνει και πώς αντιμετωπίζει την περίπτωση της βοήθειας προς τον ξένο.

«Μιλάμε για την υποδοχή του ξένου, του διαφορετικού, του μετανάστη, του πρόσφυγα αλλά και του γέροντα, του αποσυνάγωγου, του άστεγου, του ομοφυλόφιλου, του ανάπηρου, που τον απαξιώνουμε χωρίς να ξέρουμε πώς να τον χειριστούμε», υπογραμμίζει ο επιμελητής Ορέστης Ανδρεαδάκης και συνεχίζει: «Σήμερα όλοι είναι ξένοι στις σύγχρονες κοινωνίες. Ο γέροντας κάποτε ήταν αποδεκτός, απαραίτητος, συμβίωνε ομαλά μέσα στην οικογένεια, πολύτιμος κρίκος μιας συνέχειας και μιας γενιάς που τιμά την παράδοση και την ιστορία της. Σήμερα καταλήγει στο γηροκομείο. Το ερώτημα που θέτουμε είναι τι κάνουμε με αυτό τον ξένο, τι είδους κοινωνίες θέλουμε να έχουμε για να ζούμε».

Το «Εργαστήριο διλημμάτων» ενσωματώνει τα διλήμματα της τραγωδίας μέσα από αποσπάσματα ενός ανολοκλήρωτου ντοκιμαντέρ που βρέθηκε τυχαία, το οποίο και κατέγραφε ένα άγνωστο επιστημονικό πείραμα. Το πείραμα αυτό γέννησε στην επιστημονική ομάδα που το σχεδίασε διλήμματα που θυμίζουν εκείνα των ηρώων της τραγωδίας. Ωστόσο, το πείραμα, για άγνωστους λόγους, δεν ολοκληρώθηκε κι έτσι τα αποσπάσματα του ντοκιμαντέρ αποκαλύπτουν σήμερα για πρώτη φορά τις λεπτομέρειές του, τις ελπίδες του Ελληνα καθηγητή που το εμπνεύστηκε αλλά και τις διαφωνίες με τους συνεργάτες του.
Ο Γιώργος Δρίβας μιλά για την ιστορία ενός πειράματος στο οποίο, όταν πλησιάζει η στιγμή της επιτυχούς ολοκλήρωσης, προκύπτουν ξαφνικά νέα στοιχεία που αν μείνουν εκτός θα καταστραφούν, αλλά αν ενταχθούν στο πείραμα, αυτό κινδυνεύει να αποτύχει. «Ο θεατής μέσα από πολλαπλά και διαφορετικά βήματα διαμορφώνει τη γνώμη του, προχωρώντας σε μια προσωπική ανάγνωση του έργου. Είναι μια πρόκληση απέναντι στον καθένα. Πρέπει να καταλάβεις περί τίνος πρόκειται για να πάρεις θέση», υπογραμμίζει.

Info
Στην ταινία που προβάλλεται στην «Εγκατάσταση διλημμάτων» πρωταγωνιστούν η Σαρλότ Ράμπλινγκ και οι Ελληνες Γιώργος Κοτανίδης, Κόρα Καρβούνη, Πολύδωρος Βογιατζής, Ρένα Κυπριώτη και Γιάννης Καλοφωλιάς. Στις οθόνες της εγκατάστασης εμφανίζεται επίσης ο Λάζαρος Γεωργακόπουλος

Δημοσιεύθηκε στο φύλλο 47 της «Νέας Σελίδας» την Κυριακή 29 Απριλίου