Ατσάλινη συμμαχία: Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ, ΗΠΑ απομονώνουν την Τουρκία

Την ώρα που στην Αθήνα πραγματοποιούνταν η πρώτη Ενεργειακή Υπουργική Διάσκεψη της συμμαχίας «3+1», ο Τούρκος υπουργός Αμυνας κατέφθανε με ελικόπτερο στον κόλπο της Καρπασίας και επιβιβαζόταν στο πλωτό γεωτρύπανο «Γιαβούζ», το οποίο βρίσκεται στην περιοχή για να πραγματοποιήσει γεώτρηση στα ανοιχτά των Κατεχομένων



11 Αυγούστου 2019 · Ώρα δημοσίευσης: 7:56 μμ · Τελευταία τροποποίηση: 7:56 μμ


  • Πρώτη δημοσίευση: Σάββατο 10 Αυγούστου 2019, 7:24 μμ
  • Τελευταία δημοσίευση: Κυριακή 11 Αυγούστου 2019, 7:53 μμ

Την ώρα που στην Αθήνα πραγματοποιούνταν η πρώτη Ενεργειακή Υπουργική Διάσκεψη της συμμαχίας «3+1» της Ανατολικής Μεσογείου (Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και ΗΠΑ), η Τουρκία επέλεξε να προβεί σε μια νέα, ηχηρή πρόκληση στην κυπριακή ΑΟΖ.

Του Στέφανου Μυτιληναίου

[email protected]

Ο Τούρκος υπουργός Αμυνας, Φατίχ Ντονμέζ, προσνηώθηκε με ελικόπτερο στο δεύτερο τουρκικό πλωτό γεωτρύπανο «Γιαβούζ», το οποίο υποτίθεται ότι πραγματοποιεί γεώτρηση στα ανοιχτά των Κατεχομένων, στον κόλπο της Καρπασίας. Το μήνυμα που θέλησε να στείλει η Αγκυρα με την επίσκεψη Ντονμέζ ήταν ένα: «Είμαστε και εμείς εδώ».

Ωστόσο, τα τουρκικά «καμώματα» δεν κατάφεραν να διαταράξουν το αγαστό και ενθουσιώδες κλίμα της ενεργειακής διάσκεψης. Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κωστής Χατζηδάκης, ο Γιώργος Λακκοτρύπης, υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας της Κύπρου, ο Γιουβάλ Στάινιτζ, υπουργός Ενέργειας και Υδάτινων Πόρων του Ισραήλ, και ο Φράνσις Φάνον, υφυπουργός Εξωτερικών για ενεργειακούς πόρους των ΗΠΑ, όχι μόνο συμφώνησαν σε όλα μεταξύ τους με εντυπωσιακή σύμπνοια, αλλά και διακήρυξαν τη στήριξη Ελλάδας και Κύπρου απέναντι στις έκνομες τουρκικές ενέργειες.

Οπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στο κοινό ανακοινωθέν, οι τρεις υπουργοί και οι ΗΠΑ επιβεβαίωσαν «την κοινή τους δέσμευση για την προώθηση της ειρήνης, της σταθερότητας, της ασφάλειας και της ευημερίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου», αποφάσισαν «να στηρίξουν την ενεργειακή ανεξαρτησία των κρατών τους και την εγκαθίδρυση ενός Ενεργειακού Διαδρόμου της Ανατολικής Μεσογείου, συμβάλλοντας με αυτό τον τρόπο στην ενεργειακή ασφάλεια της ΕΕ μέσω της ενεργού προώθησης της διαφοροποίησης των πηγών και οδεύσεων εισαγωγής», επανέλαβαν «την πλήρη στήριξή τους και την αλληλεγγύη τους προς την Κυπριακή Δημοκρατία σε ό,τι αφορά στην εξερεύνηση και ανάπτυξη των πόρων της εντός της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης της και εκφράζουν την ανησυχία τους για τα πρόσφατα προκλητικά βήματα που έχουν γίνει στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου», ενώ «οι ΗΠΑ επαναβεβαίωσαν επίσης τη θέση τους ότι οι πόροι πετρελαίου και φυσικού αερίου του νησιού θα πρέπει να διαμοιραστούν κατά δίκαιο τρόπο μεταξύ των δύο κοινοτήτων, στο πλαίσιο μιας συνολικής διευθέτησης».

Οι υπουργοί επίσης «εξέφρασαν την έντονη υποστήριξή τους για τα δικαιώματα των κυρίαρχων κρατών έτσι ώστε να μην τεθούν σε κίνδυνο η ασφάλεια και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο και τη θάλασσα του Αιγαίου». Τέλος, «επαναβεβαίωσαν την υποστήριξή τους προς το σχέδιο του Αγωγού Φυσικού Αερίου της Ανατολικής Μεσογείου (East Med Gas Pipeline), ενός σχεδίου μεγάλης σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που επίσης δημιουργεί μια στρατηγική σύνδεση μεταξύ Ευρώπης και Ισραήλ».

Κρατώντας απαράλλαχτη την εθνική γραμμή, όπως του κληροδοτήθηκε από την προηγούμενη κυβέρνηση, ο Κωστής Χατζηδάκης απευθύνθηκε στην Τουρκία -δίχως να την κατονομάζει- με τα ίδια λόγια που είχε χρησιμοποιήσει επανειλημμένα στο παρελθόν και ο Αλέξης Τσίπρας. «Δεν πρόκειται», τόνισε ο κ. Χατζηδάκης, «για συνάντηση που στρέφεται κατά οποιασδήποτε χώρας, αλλά υπέρ του διεθνούς δικαίου και των Συνθηκών με στόχο τη σταθερότητα και τη συνεργασία στην περιοχή».

Η ρητορική αυτή δεν αφήνει καμία αμφιβολία ότι, ανεξάρτητα από τις εσωτερικές αντιπαραθέσεις, κυβέρνηση και αντιπολίτευση έχουν -τουλάχιστον μέχρι στιγμής- κοινή στάση στην εξωτερική πολιτική.

Αυτό φάνηκε και από τη συνάντηση του Φράνσις Φάνον την Τρίτη με τον τομεάρχη Ενέργειας και Περιβάλλοντος του ΣΥΡΙΖΑ, Σωκράτη Φάμελλο.

Τα καλά νέα της «3+1» από την Αθήνα, η «ατσάλινη συμμαχία» Ελλάδας και ΗΠΑ, όπως την έχει χαρακτηρίσει και ο Αμερικανός πρεσβευτής στην ελληνική πρωτεύουσα, Τζέφρι Πάιατ, η μέχρι στιγμής εθνική ομοψυχία, η σθεναρή στήριξη του Ισραήλ στην Κύπρο αλλά και η αγαστή σχέση της χώρας μας με την Αίγυπτο εντείνουν τη νευρικότητα και την αμηχανία της Τουρκίας. Το ισλαμικό καθεστώς της Αγκυρας, αρνούμενο να συμπεριφερθεί σύμφωνα προς το διεθνές δίκαιο, προανήγγειλε κλιμάκωση της πειρατικής συμπεριφοράς του και στην περιοχή του Καστελόριζου.

Σε δηλώσεις του πάνω από το «Γιαβούζ» ο Φατίχ Ντονμέζ ανακοίνωσε ότι το δεύτερο τουρκικό ερευνητικό σκάφος «Ορούτς Ρέις» θα συμμετάσχει «στην (σ.σ.: τουρκική) επιχείρηση (σ.σ.: στην Ανατολική Μεσόγειο) από τα τέλη του Αυγούστου», προσθέτοντας ότι «επομένως τις εργασίες μας στη Μεσόγειο θα τις κάνουμε με δύο σεισμικά πλοία και δύο γεωτρύπανα». Ισχυρίστηκε επίσης ότι η γεώτρηση του «Γιαβούζ» έφτασε στα 1.710 μέτρα βάθος. Οτι οι Τούρκοι όντως πραγματοποιούν γεωτρήσεις αμφισβητείται. Ασφαλείς πληροφορίες κάνουν λόγο για αγκυροβολημένα πλοία που δεν έχουν εκπαιδευμένο προσωπικό και κατάλληλο εξοπλισμό για γεώτρηση.

Ωστόσο, σε περίπτωση που το «Ορούτς Ρέις» εισέλθει στη -μη ανακηρυγμένη- ελληνική ΑΟΖ στο Καστελόριζο για έρευνες, θεωρείται ότι πρέπει να αντιμετωπιστεί από τη χώρα μας ως επιθετική ενέργεια. Οπως μας τόνισαν συνομιλητές μας, «οι Τούρκοι είναι “σιγουράτζες”. Δεν θα αποτολμήσουν τίποτα, εάν ξέρουν ότι η ελληνική απάντηση θα είναι δυναμική». Την άποψη αυτή εξέφρασε δημόσια και ο καθηγητής Εξωτερικής Πολιτικής και βουλευτής της ΝΔ Αγγελος Συρίγος, ο οποίος δήλωσε προ ημερών: «Εάν περάσει σαφές μήνυμα με τις “κόκκινες γραμμές” της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, η Αγκυρα δεν θα τις διασχίσει. Οσο προκλητική και να είναι, η τουρκική πολιτική ηγεσία δεν επιθυμεί πόλεμο με την Ελλάδα, διότι γνωρίζει ότι θα είναι καταστροφικός και για τις δύο χώρες».

Αλλο ένα βήμα για τις έρευνες δυτικά της Κρήτης

xatzidakis

Τον Σεπτέμβριο κατατίθενται για κύρωση στη Βουλή οι συμβάσεις που υπέγραψε στις 27 Ιουνίου η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα για την παραχώρηση των θαλάσσιων περιοχών δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης για έρευνες υδρογονανθράκων στην κοινοπραξία Total (40%), ExxonMobil (40%) και Ελληνικά Πετρέλαια (20%). Το ανακοίνωσε ο Κωστής Χατζηδάκης στη συνάντησή του με τον Φράνσις Φάνον στο υπουργείο Ενέργειας, «για να δείξουμε», όπως τόνισε, «τη βούλησή μας για στενή συνεργασία στον χώρο της ενέργειας αλλά και για την προσέλκυση σημαντικών επενδύσεων στη χώρα μας».

Πρόκειται για θαλάσσιες περιοχές έκτασης 20.058,4 τ.χλμ. δυτικά και 19.868,37 τ.χλμ. νοτιοδυτικά της Κρήτης, οι οποίες προκηρύχθηκαν το 2017, ύστερα από ενδιαφέρον που εκδήλωσαν οι ίδιες οι εταιρείες. Η ερευνητική περίοδος αναμένεται να διαρκέσει έως οκτώ χρόνια (με δυνατότητα παράτασης), διάστημα στο οποίο προβλέπεται υποχρεωτικά η διεξαγωγή σεισμικών και γεωχημικών ερευνών, καθώς και μιας γεώτρησης βάθους 4.000 μέτρων (συμπεριλαμβανομένου του βάθους νερού).

Μάικλ Ρούμπιν: Οι ΗΠΑ να στηρίξουν τη συμμαχία των Ελλήνων με το Ισραήλ

Την ισχυρή υποστήριξη της συμμαχίας του Ελληνισμού με το Ισραήλ, ως μονόδρομο για τις ΗΠΑ, προβάλλει ο γνωστός Αμερικανός αναλυτής και πρώην αξιωματούχος του Πενταγώνου Μάικλ Ρούμπιν σε ανάλυσή του για τη δεξαμενή σκέψης «American Enterprise Institute». Υπό τον τίτλο «What is the future of the Israel – Greece – Cyprus partnership?» σημειώνει ότι η τριμερής συνεργασία Ισραήλ, Ελλάδας και Κύπρου θα αποτελέσει το θεμέλιο της ασφάλειας της Ανατολικής Μεσογείου για το υπόλοιπο του 21ου αιώνα.

Η συνεργασία θα βασιστεί στην ενέργεια, στις κοινές δημοκρατικές αρχές αλλά και στην αναγκαιότητα να σταθεροποιηθεί η περιοχή απέναντι στην ασταθή Συρία και την Τουρκία του Ερντογάν, η οποία έχει χάσει τον δυτικό προσανατολισμό της.

Ο κ. Ρούμπιν υποστηρίζει ότι θα είναι σχεδόν αδύνατο να επιστρέψει η Τουρκία στην εποχή προ του Ερντογάν, καθώς ο Τούρκος Πρόεδρος έχει επέμβει και στην παιδεία και στον στρατό. Σύμφωνα με τον αναλυτή, ο Ερντογάν οδηγεί την Τουρκία σε έναν οικονομικό γκρεμό. Ελπίζει ότι θα μπορέσει να αποσπάσει μερίδιο από τα κοιτάσματα φυσικού αερίου της Κύπρου και ταυτόχρονα επιθυμεί τη σύγκρουση στην περιοχή για να συσπειρώσει τους Τούρκους πολίτες γύρω του.

Αυτή η δυναμική θα κρατήσει την απειλή της σύγκρουσης ζωντανή και θα οδηγήσει στη στενότερη συνεργασία μεταξύ των χωρών που αποτελούν τον νέο «άξονα δημοκρατίας» της Ανατολικής Μεσογείου, καταλήγει ο Μάικλ Ρούμπιν.

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στο φύλλο 114 της «Νέας Σελίδας» που κυκλοφόρησε την Κυριακή 11 Αυγούστου.

Διαβάστε επίσης στη Νέα Σελίδα: Μητσοτάκης: Επικοινωνία με την Ευρωπαία Επίτροπο Ανταγωνισμού, Μ. Βεστάγκερ