Βαρουφάκης στη «Νέα Σελίδα»: Από την 3η του Σεπτέμβρη στη ρεαλιστική ανυπακοή



1 Σεπτεμβρίου 2019 · Ώρα δημοσίευσης: 12:15 μμ · Τελευταία τροποποίηση: 12:50 μμ
varoufakis


  • Πρώτη δημοσίευση: Σάββατο 31 Αυγούστου 10:27
  • Δεύτερη δημοσίευση: Κυριακή 1η Σεπτεμβρίου 12:15

Για να καταφέρει να πιάσει τον σφυγμό μιας εποχής, να συναρπάσει, να δώσει το έναυσμα σε ένα νέο πολιτικό κίνημα που θα γράψει Ιστορία, μια πολιτική διακήρυξη πρέπει να μιλήσει στις ψυχές μας σαν ποίημα την ώρα που γεννά στον νου συναρπαστικές εικόνες και ιδέες.

Του Γιάνη Βαρουφάκη

(Γραμματέας του ΜέΡΑ25)

Για να σημαδέψει ένα νέο δημοκρατικό ξεκίνημα, μια πολιτική διακήρυξη πρέπει να ανοίξει τα μάτια μας στα πραγματικά αίτια της κρίσης που μας ταλανίζει αλλά και, παράλληλα, να αποκαλύψει τις ρεαλιστικές δυνατότητές μας για μια από κοινού απόδραση από την ανελευθερία, την αναξιοπρέπεια, τη δυσαρέσκεια.

Η 3η του Σεπτέμβρη ήταν μια τέτοια διακήρυξη

Θυμάμαι τη μητέρα μου να τη φέρνει στο σπίτι μας εκείνο τον Σεπτέμβρη, λίγο μετά την παρουσίασή της στο ξενοδοχείο «Παρκ». Δεν ήταν παρά ένα τόσο δα, καθόλου ελκυστικό πράσινο βιβλιαράκι με άσπρα γράμματα. Με την καρδιά μου δοσμένη στο κόκκινο της φωτιάς και επηρεασμένος αρνητικά προς τον «αστό Ανδρέα», όπως αναφερόταν στον Παπανδρέου ο κομμουνιστής πατέρας μου, το άνοιξα χωρίς ενθουσιασμό – μάλλον για να έχω «υλικό» με το οποίο να ασκήσω κριτική στην παπανδρεϊκή μητέρα μου. Από την πρώτη σελίδα η 3η του Σεπτέμβρη με απορρόφησε με μια έλξη που μόνο ένας Θούριος ή ένα Κομμουνιστικό Μανιφέστο μπορούσαν να συναγωνιστούν.

Ποιο ήταν το βασικό δίδαγμα της 3ης του Σεπτέμβρη, τουλάχιστον για μένα; Σαράντα ένα χρόνια μετά, κατά την παρουσίαση των προγραμματικών μου δηλώσεων ως υπουργού Οικονομικών τον Φεβρουάριο του 2015, δήλωνα από το βήμα της Βουλής ότι στις επικείμενες συναντήσεις μου με τους εκπροσώπους της τρόικας, με τον Σόιμπλε, με τη Λαγκάρντ κ.λπ.: «Πάνω απ’ όλα… θα θυμάμαι το μάθημα που μας δίδαξε ο Ανδρέας Παπανδρέου, το οποίο κάποιοι, δυστυχώς, ξέχασαν, ότι τον “yes man” δεν τον εκτιμά καθόλου αυτός στον οποίο λέει συνεχώς δουλικά και φοβικά “ναι”, “ναι”, “ναι”».

Οι ρίζες της ρεαλιστικής ανυπακοής, που αργότερα έγινε ο βασικός πυλώνας του ΜέΡΑ25, ήταν εκείνο το μάθημα. Περαιτέρω, επρόκειτο για μάθημα με στέρεες βάσεις στην ιστορική, πολιτική και οικονομική ανάλυση την οποία τόσο έξοχα ανέπτυξε ο Ανδρέας Παπανδρέου στη Διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη.

Το επιχείρημα του Ανδρέα ήταν σοφό και απλό συνάμα: ποτέ ο ελληνισμός δεν είδε καλές μέρες όταν έσκυβε το κεφάλι υποτακτικά, συμμορφούμενος προς υποδείξεις ξένων κέντρων, οι οποίες με μαθηματική ακρίβεια θα έφερναν δεινά στον λαό μας. Από την εποχή των κοτζαμπάσηδων πριν από το 1821, καθώς και σε όλες τις περιπέτειες που ακολούθησαν, η επιλογή της ντόπιας ολιγαρχίας να υπακούει ανεύθυνα, ελπίζοντας στο έλεος των μεγάλων δυνάμεων, έφερνε τη μία εθνική ήττα μετά την άλλη.

Μόνο όταν οι Ελληνες είπαμε ΟΧΙ μας σεβάστηκαν οι ισχυροί και είδαμε άσπρη μέρα. Αυτό δεν σημαίνει, βέβαια, ότι θέλουμε να λέμε ΟΧΙ. Ονειρευόμαστε να τα βρούμε με όλους. Απλώς γνωρίζουμε ότι, αν δεν μπορούμε να διανοηθούμε να πούμε ΟΧΙ, τότε οι μεγάλες δυνάμεις θα περάσουν πάνω από τον λαό μας σαν οδοστρωτήρας. Θα πει κάποιος; Ναι, αλλά και ΟΧΙ να πούμε, αυτοί πάλι θα περάσουν πάνω μας σαν οδοστρωτήρας. Δεν είναι καλύτερα να πάμε με τα νερά των ισχυρών;

Η απάντηση που προκύπτει από τη Διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη ήταν ανένδοτη: ακόμα και να μας συνθλίψουν, όπως έκαναν το 1941, το ΟΧΙ μας είναι επένδυση στο μέλλον. Κάνει τους ξένους κατακτητές -είτε εκείνους που χρησιμοποιούν τανκς είτε τους άλλους, με τα funds- να μας σέβονται. Καθιστά τους μεγαλύτερους ικανούς να κοιτούν τον κατακτητή με αξιοπρέπεια. Και δίνει στη νεολαία μας το σθένος, την περηφάνια που χρειάζεται για να ξαναπροσπαθήσει ως την απελευθέρωση και την προκοπή.

Για εμάς, στο ΜέΡΑ25, το να κρατήσουμε στον καιρό της χρεοδουλοπαροικίας ζωντανή τη ρεαλιστική, υπεύθυνη ανυπακοή είναι το μόνο χρέος που αναγνωρίζουμε. Ξαναδιαβάζοντας τη Διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη, βρίσκουμε εδάφια που λες και γράφτηκαν για το τι απαιτεί σήμερα ένα κίνημα που υπακούει μόνο στο συμφέρον των πολλών.

Παραθέτω μερικά από αυτά:

  • Πώς είναι δυνατό να παραμένουν σε θέσεις κρίσιμες για το έθνος εκείνοι που ευθύνονται για την εθνική συμφορά;
  • Η ρίζα της συμφοράς βρίσκεται στην εξάρτηση της πατρίδας μας.
  • Μεταβλήθηκε η πατρίδα μας σε ξέφραγο αμπέλι, για να διαβρωθεί η οικονομία μας… με τη συνεργασία πάντα του ντόπιου μεταπρατικού κεφαλαίου.
  • Η πορεία προς την υποτέλεια, την υπονόμευση των εθνικών μας συμφερόντων, τη διάβρωση της λαϊκής κυριαρχίας, τον οικονομικό μαρασμό και την εκμετάλλευση του Ελληνα εργαζόμενου πρέπει να ανακοπεί.
  • Βασικός, κυριαρχικός στόχος του Κινήματος είναι η δημιουργία πολιτείας απαλλαγμένης από ξένο έλεγχο ή επεμβάσεις, πολιτείας απαλλαγμένης από έλεγχο ή επιρροή της οικονομικής ολιγαρχίας, πολιτείας ταγμένης στην προστασία του Εθνους και στην υπηρεσία του Λαού.
  • Η εθνική ανεξαρτησία είναι αναπόσπαστα δεμένη με τη λαϊκή κυριαρχία, με τη δημοκρατία σε κάθε φάση της ζωής του τόπου, με την ενεργό συμμετοχή του πολίτη σε όλες τις αποφάσεις που τον αφορούν.

Τότε που αυτές οι αράδες μάς ξεσήκωναν και έγραφαν Ιστορία, μέσα της δεκαετίας του 1970 ήταν, θυμάμαι το μίσος της «καλής κοινωνίας» προς τον Ανδρέα Παπανδρέου και την περιφρόνησή τους στη Διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη. Τίποτα δεν ενοχλεί τους εκπρόσωπους της ντόπιας, παρασιτικής ολιγαρχίας πιο πολύ από ένα ορθολογικό πρόγραμμα αντίστασης στα αφεντικά τους – είτε εκείνα ήταν η αμερικανική πρεσβεία το 1974 είτε η τρόικα σήμερα. Πρόκειται για σκέψη που μας δίνει δύναμη, παρατηρώντας ένα αντίστοιχο μίσος απέναντι στο ΜέΡΑ25.

Από τη δική μας μεριά, ως φόρο τιμή προς τη Διακήρυξη της 3ης του Σεπτέμβρη επιλέξαμε η πρώτη παράγραφος της δική μας Ιδρυτικής Διακήρυξης να αποτελεί ηχώ του κειμένου εκείνου. Εκεί που ο Ανδρέας Παπανδρέου ξεκινούσε αναφερόμενος στην τραγωδία της Κύπρου και τα δεινά της επταετίας που «κυριαρχούν στη σκέψη κάθε Ελληνα», η Ιδρυτική Διακήρυξη του ΜέΡΑ25 ξεκινά με την πρόταση: «Η χρεοδουλοπαροικία που απειλεί την Ελλάδα με ερημοποίηση σκοτεινιάζει τη σκέψη κάθε Ελληνα».

Δημοσιεύθηκε στο φύλλο 117 της «Νέας Σελίδας» που κυκλοφόρησε την Κυριακή 1 Σεπτεμβρίου 2019.

Διαβάστε επίσης στη Νέα Σελίδα: Η «υπερήφανη» αυτ-απάτη Τσίπρα