Νίκη των Γερμανών, ήττα των Αμερικανών, θρίαμβος των Ρώσων

Αποδέχτηκε τελικά η Δανία την κατασκευή του αγωγού στην επικράτειά της. Το έργο των 9,5 δις. ευρώ είναι ζωτικής σημασίας για τη Μόσχα και το Βερολίνο. Κυρώσεις ετοιμάζει η Ουάσιγκτον που βλέπει να χάνει πόντους στο ενεργειακό πεδίο



14 Νοεμβρίου 2019 · Ώρα δημοσίευσης: 9:09 πμ · Τελευταία τροποποίηση: 9:12 πμ


Μεγάλη επιτυχία για τη Μέρκελ και τον Πούτιν ήταν η απόφαση που έλαβε η Δανία στις 30 Οκτωβρίου να δώσει το «πράσινο φως» για να διέλθει από τα χωρικά της ύδατα ο αγωγός Nord Stream 2, συνολικού μήκους 1.230 χιλιομέτρων, που θα μεταφέρει ετησίως 55 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου.

Του Λεωνίδα Βατικιώτη

[email protected]

Στην τελική ευθεία ο Nord Stream 2

Η απροθυμία της Κοπεγχάγης να δώσει μια οριστική απάντηση στο αίτημα που είχε καταθέσει η ρωσική Gazprom από τον Απρίλιο του 2017 δημιουργούσε τον κίνδυνο να εκτινάξει το κόστος κατασκευής του αγωγού και να καθυστερήσει την ολοκλήρωσή του. Η αρχική αξία του σχεδίου ανερχόταν σε 9,5 δισ. ευρώ και η προθεσμία ολοκλήρωσης του έργου ήταν το τέλος του 2019, έτσι ώστε από την πρώτη μέρα του νέου χρόνου το φυσικό αέριο από τη Ρωσία να εισέρχεται στη Γερμανία μέσω του αγωγού Nord Stream 2. Αν, ωστόσο, οι Ρώσοι ήταν διατεθειμένοι να επιβαρυνθούν με 560 εκατ. ευρώ επιπλέον, όπως έγινε γνωστό ότι θα στοίχιζαν η παράκαμψη των εθνικών υδάτων της Δανίας και η πόντιση του αγωγού στα διεθνή ύδατα, όπου η μοναδική υποχρέωση αφορά στην τήρηση της νομοθεσίας για το περιβάλλον και την ασφαλή διέλευση των πλοίων, με τίποτα δεν ήταν διατεθειμένοι να χάσουν την προθεσμία ολοκλήρωσης του έργου.

Η σημασία που έχει για τη Ρωσία το τέλος του 2019 υπογραμμίζεται από τη λήξη την ίδια μέρα της συμφωνίας με την Ουκρανία για τη διέλευση του φυσικού αερίου μέσω επίγειων αγωγών από το έδαφός της. Τυχόν καθυστέρηση της παράδοσης του νέου αγωγού υποχρεώνει τη Ρωσία να υπογράψει με την Ουκρανία νέα συμφωνία και -στην πράξη- να αποδεχτεί η Μόσχα τους εκβιασμούς του Κιέβου. Αν τηρηθεί το αρχικό σχέδιο παράδοσης του έργου στις 31/12/2019, η Μόσχα έχει όλη την ελευθερία κινήσεων να διαπραγματευτεί μια συμφωνία που ναι μεν θα συνεχίσει την τροφοδοσία της Ουκρανίας με ρωσικό φυσικό αέριο, αλλά την ίδια στιγμή θα μπορεί να αρνηθεί ταπεινωτικούς συμβιβασμούς που θα θέσει το Κίεβο για να συνεχίσει να απομυζά τη Ρωσία με 2-3 δισ. ευρώ ετησίως ως κόστη διέλευσης.

Το «πράσινο φως» της Δανίας αποτελεί νίκη της Γερμανίας, ήττα των ΗΠΑ και θρίαμβο της Ρωσίας. Το Βερολίνο αποδείχτηκε ότι, παρά τους συμβιβασμούς που μπορεί να αποδέχεται και τις υποχωρήσεις που μπορεί να κάνει στο πλαίσιο του ανταγωνισμού του με την Ουάσιγκτον, επ’ ουδενί βάζει στη ζυγαριά των διαπραγματεύσεων την ενεργειακή του ασφάλεια. Αντίθετα, δηλαδή, με το πώς λειτουργούν χώρες όπως η Ελλάδα, η Γερμανία χαράσσει «κόκκινες γραμμές» τις οποίες τηρεί χωρίς τυμπανοκρουσίες και λεονταρισμούς. Πιθανά και εξαιτίας του κατεπείγοντος χαρακτήρα που έχει η ενεργειακή της ασφάλεια, λόγω της απόφασης να κλείσει τους πυρηνικούς της αντιδραστήρες μέχρι το 2022.

Πίεση από τη Γερουσία

Από την άλλη, οι αμερικανικοί εκβιασμοί έπεσαν στο κενό, αν και ακόμη οι ΗΠΑ δεν έχουν πει την τελευταία τους λέξη. Τον Ιούλιο ψηφίστηκε από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Γερουσίας -με συντριπτική, μάλιστα, πλειοψηφία- πρόταση του γερουσιαστή Τεντ Κρουζ για επιβολή κυρώσεων στις εταιρείες που συμμετέχουν στην κοινοπραξία. Τις επόμενες εβδομάδες θεωρείται βέβαιη η ανακοίνωση οικονομικών κυρώσεων, που σε καμιά περίπτωση όμως δεν θα ακυρώσουν το έργο που κατά 87% είναι έτοιμο. Απλώς θα επιβαρύνουν οικονομικά τις γερμανικές πολυεθνικές που συμμετείχαν στην κατασκευή του. Επίσης, θα αποκαλύψουν ότι πίσω από την έγνοια των ΗΠΑ για την ενεργειακή κυριαρχία της Ευρώπης αυτό που κυρίως κρύβεται είναι τα δικά της οικονομικά συμφέροντα και μια συμπεριφορά στις διεθνείς οικονομικές σχέσεις που παραπέμπει στα ήθη της Αγριας Δύσης.

Το ζητούμενο για τις ΗΠΑ είναι η προώθηση του αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά και το έχουν, μάλιστα, καταφέρει σε έναν βαθμό. Από την επίσκεψη του Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ στην Ουάσιγκτον, όταν υποσχέθηκε να αυξηθούν οι ευρωπαϊκές εισαγωγές υγροποιημένου αερίου, οι εισαγωγές έχουν αυξηθεί κατά 200%! Το πρόβλημα όμως είναι ότι ακόμη και τώρα οι τιμές τους παραμένουν μη ανταγωνιστικές. Γνωρίζοντας επομένως η Ουάσιγκτον ότι δεν μπορεί να ανταγωνιστεί το ρωσικό αέριο με όρους ελεύθερης αγοράς, επικαλείται πολιτικούς κινδύνους για να επιβάλει τις δικές της εξαγωγές και να βελτιώσει το εμπορικό της ισοζύγιο. Ετσι, διασφαλίζει τη γεωπολιτική της ηγεμονία και την ίδια ώρα αυξάνουν τα κέρδη τους οι εταιρείες ορυκτών καυσίμων, που χρηματοδοτούν και στηρίζουν αθρόα τον Τραμπ.

Η Ρωσία, τέλος, εξασφαλίζει την ενεργειακή της πρόσβαση στην Ευρώπη. Η αύξηση της συμμετοχής του ρωσικού φυσικού αερίου από το 40% που είναι σήμερα στην ευρωπαϊκή αγορά στο 45%-50% την επόμενη δεκαετία σηματοδοτεί την ακύρωση των αμερικανικών σχεδίων για την ανέγερση ενός νέου τείχους, ενεργειακού αυτή τη φορά, που θα διαχωρίζει τη Ρωσία από τη Δυτική Ευρώπη και ταυτόχρονα θα αυξάνει την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ. Στις επιτυχίες που καταγράφει η Ρωσία στο ενεργειακό μέτωπο αξίζει επίσης να προστεθεί η συμφωνία με την Ουγγαρία να φτάσει στα εδάφη της ο αγωγός TurkStream, που διέρχεται από την Τουρκία, τη Βουλγαρία και τη Σερβία.

Δημοσιεύτηκε στο φύλλο 127 της «Νέας Σελίδας» που κυκλοφόρησε την Κυριακή 10 Νοεμβρίου 2019.

Διαβάστε επίσης στη «Νέα Σελίδα»: Στην «τρομοκρατική» λίστα του Ισραήλ η Τουρκία