Τα 4+1 στοιχήματα στην οικονομία

«Ηρακλής», ρυθμιστικό πλαίσιο για οφειλέτες, φοροελαφρύνσεις, ολοκλήρωση 5ης αξιολόγησης και πλεονάσματα οι βασικές προτεραιότητες



9 Ιανουαρίου 2020 · Ώρα δημοσίευσης: 11:32 πμ · Τελευταία τροποποίηση: 11:32 πμ


Οι βασικοί άξονες της οικονομικής πολιτικής για τη νέα χρονιά ήδη έχουν τεθεί επί τάπητος από τον Χρήστο Σταϊκούρα και το επιτελείο του. Ο υπουργός Οικονομικών θα βρεθεί για ακόμη μια φορά αντιμέτωπος με σημαντικές προκλήσεις, γι’ αυτό και στο υπουργείο Οικονομικών ιεραρχούν τους στόχους που πρέπει να επιτευχθούν κατά τη διάρκεια της νέας χρονιάς.

της Αμαλίας Κάτζου
[email protected]

Καταρχάς, σημαντικό διακύβευμα αποτελεί η εφαρμογή του σχεδίου «Ηρακλής», που σε συνδυασμό με την αλλαγή του πτωχευτικού κώδικα θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του ιδιωτικού χρέους. Αναφορικά με το φιλόδοξο σχέδιο, κυβέρνηση και τράπεζες εξετάζουν την επόμενη φάση του, ενώ, σύμφωνα με εκτιμήσεις αρμόδιων κύκλων, το όλο πρότζεκτ αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί εντός του α΄ εξαμήνου. Μέχρι τότε θα έχουν γίνει οι τιτλοποιήσεις, θα έχουν ληφθεί οι εγγυήσεις και το σχήμα (APS) θα λειτουργεί επιτυχώς. Μάλιστα, το επόμενο διάστημα θα συνεχιστούν τα στρογγυλά τραπέζια μεταξύ του υπουργείου Οικονομικών και των συμβουλευτικών εταιρειών που διαθέτουν εμπειρία και τεχνογνωσία από την εφαρμογή του αντίστοιχου μοντέλου στην Ιταλία. Σημειώνεται ότι στα μέσα Δεκεμβρίου πραγματοποιήθηκε συνάντηση μεταξύ της KPMG, των τραπεζών και του υπουργείου Οικονομικών, ενώ ανάλογες επαφές θα υπάρξουν και το επόμενο διάστημα.

Παράλληλα, όπως δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, στη συνέντευξή του στη «Νέα Σελίδα», είναι πολύ πιθανή η εφαρμογή και δεύτερου σχήματος για την αντιμετώπιση των κόκκινων δανείων. Το σχέδιο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, θα έχει ως αφετηρία την πρόταση που αναμένεται να καταθέσει η Τράπεζα της Ελλάδος και θα λειτουργήσει συμπληρωματικά και θα είναι συμβατό με τους κανόνες της ΕΕ.

Το νέο πτωχευτικό

Παράλληλα, από την 1η Μαΐου θα επέλθει ριζική αλλαγή στον τρόπο αντιμετώπισης των κόκκινων δανειοληπτών. Η παράταση που δόθηκε στον εξωδικαστικό και στα υπόλοιπα «σχήματα» ρύθμισης και προστασίας θεωρείται πλέον η τελευταία ευκαιρία, με το υπουργείο Οικονομικών να έχει ξεκινήσει τη διαδικασία προώθησης των αλλαγών. Μέχρι σήμερα στην Ελλάδα δεν υπάρχει ένα ενιαίο πτωχευτικό δίκαιο για φυσικά πρόσωπα και νοικοκυριά όπως σε άλλες χώρες της ΕΕ και τις ΗΠΑ, εκτός από τις διατάξεις για την προστασία της πρώτης κατοικίας, που το επόμενο διάστημα θα καταργηθούν.

Οι ρυθμίσεις του θα ακολουθούν το αμερικανικό μοντέλο προσωπικής πτώχευσης και θα βασίζονται στην ευρωπαϊκή οδηγία που ψηφίστηκε τον περασμένο Ιούνιο για την αφερεγγυότητα των φυσικών προσώπων. Το νέο πλαίσιο που ετοιμάζει η κυβέρνηση έρχεται να αντικαταστήσει τις διατάξεις του νόμου Κατσέλη που περιλαμβάνουν και την προστασία της πρώτης κατοικίας και βαίνουν προς λήξη τους επόμενους μήνες. Θα έχει μόνιμο και ολιστικό χαρακτήρα και στην κυβέρνηση εκτιμούν ότι θα είναι έτοιμο ώστε να τεθεί σε ισχύ τον Ιούνιο του 2020. Οι αλλαγές που θα φέρει θα δίνουν τη δεύτερη ευκαιρία για μια νέα αρχή σε οφειλέτες-φυσικά πρόσωπα, ωστόσο αναμένεται να είναι πιο αυστηρό από τις ρυθμίσεις που ισχύουν μέχρι σήμερα και με συντομότερες διαδικασίες.

Ελαφρύνσεις

Επόμενος στόχος είναι η εφαρμογή του σχεδίου πρόσθετων φορολογικών ελαφρύνσεων μέσω της διασφάλισης των εσόδων και της πάταξης της φοροδιαφυγής. Το υπουργείο Οικονομικών έχει θέσει ως προτεραιότητα τη μείωση της έκτακτης εισφοράς από το 2020 αλλά και την περαιτέρω μείωση του ΕΝΦΙΑ. Οι επόμενες κινήσεις θα αφορούν στην εισφορά αλληλεγγύης και στη μείωση ασφαλιστικών εισφορών πέραν του 0,9%, που ήδη προωθείται.

Αποδείξεις στο 30%

Στοίχημα για το υπουργείο Οικονομικών αποτελεί και η πάταξη της φοροδιαφυγής με πιο οργανωμένο τρόπο ώστε να έχει αποτελέσματα. Το πρώτο βήμα είναι οι ηλεκτρονικές συναλλαγές, που από την 1η Ιανουαρίου μισθωτοί και μη θα πρέπει να συλλέγουν αποδείξεις από συναλλαγές μέσω ηλεκτρονικών καρτών ίσες με το 30% του καθαρού εισοδήματός τους. Σημειώνεται ότι πλέον οι e-δαπάνες αποσυνδέονται από το αφορολόγητο και όλα τα εισοδήματα θα προστίθενται, με το 30% του συνολικού εισοδήματος να πρέπει να καλύπτεται από ηλεκτρονικές πληρωμές.

Οι φορολογούμενοι που δεν θα καταφέρουν το επόμενο έτος να συλλέξουν ηλεκτρονικές αποδείξεις ίσες με το 30% του εισοδήματός τους ή, τουλάχιστον, αποδείξεις ύψους 20.000 ευρώ για όσους έχουν εισόδημα από 67.000 ευρώ και άνω θα βρεθούν αντιμέτωποι με την πληρωμή έξτρα φόρου 22% στο ποσό των e-αποδείξεων που θα λείπουν.

Εκτός από τα παραπάνω, το οικονομικό επιτελείο επιταχύνει σε μια σειρά από μεταρρυθμίσεις που εκκρεμούν για να ολοκληρωθούν χωρίς καθυστερήσεις οι αξιολογήσεις της χώρας σε καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας. Στις 9 Ιανουαρίου έχει προγραμματιστεί η πρώτη για το 2020 σύνοδος του Euroworking Group. Αν και η Ελλάδα δεν είναι στην ατζέντα της συνόδου, ωστόσο στο περιθώριο η ελληνική αντιπροσωπεία θα θέσει επί τάπητος τα βασικά θέματα, με πρώτο την εύρεση του μηχανισμού αλλαγής χρήσης των κερδών ομολόγων, για τον οποίο έδωσε το πράσινο φως το Eurogroup του Δεκεμβρίου. Και στο Eurogroup που έχει οριστεί για τις 20 Ιανουαρίου θέμα «Ελλάδα» δεν υπάρχει.

Στη σύνοδο των υπουργών Οικονομικών στις 16 Μαρτίου θα υπάρξει η ετυμηγορία για την 5η αξιολόγηση. Για τα υπόλοιπα θέματα, όπως η αλλαγή χρήσης των κερδών ομολόγων, οι συζητήσεις θα συνεχιστούν έως ότου βρεθεί ο μηχανισμός.

Τα τεχνικά κλιμάκια

Ενόψει της πέμπτης αξιολόγησης στην κυβέρνηση «τρέχουν» για την ολοκλήρωση των προαπαιτούμενων που έχουν μείνει σε εκκρεμότητα, ενώ κομβικής σημασίας θεωρούνται η επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων, η ολοκλήρωση της αποπληρωμής των οφειλών του κράτους προς ιδιώτες, καθώς και οι αλλαγές σε Δημόσιο και αγορές. Τα τεχνικά κλιμάκια θα έλθουν στην Αθήνα στις 13-14 Ιανουαρίου και μια εβδομάδα αργότερα θα αφιχθούν και οι επικεφαλής των θεσμών. Στόχος είναι, με βάση τον υφιστάμενο σχεδιασμό, στο τέλος Φεβρουαρίου να κοινοποιηθεί η έκθεση της Κομισιόν για την πέμπτη αξιολόγηση και στο Eurogroup της 16ης Μαρτίου να γίνει και η πολιτική επικύρωσή της.

Σε ό,τι αφορά στο θέμα των πλεονασμάτων, ο σχεδιασμός από την πλευρά της κυβέρνησης προβλέπει ότι θα γίνει παράλληλα με τη σύνταξη του Μεσοπρόθεσμου Προϋπολογισμού και τοποθετείται χρονικά μέσα στον Απρίλιο, εφόσον οι δημοσιονομικές και αναπτυξιακές συνθήκες το επιτρέψουν. Να σημειωθεί ότι ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης σε συνέντευξή του προσδιόρισε χρονικά το ελληνικό αίτημα περί μείωσης του στόχου των πρωτογενών πλεονασμάτων για το α΄ εξάμηνο του 2020.

Δημοσιεύτηκε στο φύλλο 135 της «Νέας Σελίδας» την Κυριακή 5 Ιανουαρίου 2020.

Διαβάστε επίσης στη «Νέα Σελίδα»: Πόσο θα αντέξει η τουρκική οικονομία;